X
تبلیغات
نمونه کار

نمونه کار

یررسی عاشورا و عصر امروز

یررسی عاشورا و عصر امروز

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • یررسی عاشورا و عصر امروز
    یررسی عاشورا و عصر امروزدسته:
    معارف اسلامی

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 14 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 17

    دیگر بار، محرم فرا رسید و دلهای احرار و آزادگان جهان به سوی
    حسین بن علی (علیه السلام) متمایل گشت و چشمانشان به واقعه عاشورا
    دوخته شد؛ واقعه‌ای که 1362 سال از وقوع آن می‌گذرد؛ اما هنوز، هر
    سال در سالگشت وقوع آن، نه تنها مسلمانان و شیعیان، بلکه تمامی
    آزادگان را به سوی خویش جلب می‌کند اما به راستی چرا پس از 13
    قرن، همچنان محرم با یاد حسین بن علی (علی

    قیمت فایل فقط 5,000 تومان

    خرید

    عاشورا و عصر امروز

    دیگر بار، محرم فرا رسید و دلهای احرار و آزادگان جهان به سوی
    حسین بن علی (علیه السلام) متمایل گشت و چشمانشان به واقعه عاشورا
    دوخته شد؛ واقعه‌ای که 1362 سال از وقوع آن می‌گذرد؛
    اما هنوز، هر سال در سالگشت وقوع آن، نه تنها مسلمانان و شیعیان،
    بلکه تمامی آزادگان را به سوی خویش جلب می‌کند. اما به راستی چرا
    پس از 13 قرن، همچنان محرم با یاد حسین بن علی (علیه
    السلام) گره خورده و هنوز عاشورا از صفحه تاریخ کنار نرفته است؟
    چرا هر ساله در سالروز قیام حسینی، مسلمانان گرد هم می‌آیند و در
    عزای حسین بن علی (علیه السلام) و یارانش مغموم می‌شوند؟ و چرا
    این واقعه تاریخی همچون صدها و هزاران رویداد تاریخی دیگر، به دست
    فراموشی سپرده نشده است؟ اینها همه سؤالهایی است كه در سر آغاز
    تأمل در قیام عاشورا به ذهن خطور می‌کند. ما در این مجال در
    جستجوی یافتن حقیقت جاودانگی قیام عاشوراییم و اینکه آیا پس از
    گذشت 13 قرن و پای نهادن در عصر کنونی، باز هم بشریت
    نیازمند عاشوراست تا یاد آن را حفظ کند و یا اینکه واقعه
    عاشورا، واقعه‌ای محدود به برهه‌ای خاص از دوران زندگی انسانهاست
    و بازنگری عاشورا و تجدید یاد و خاطره آن، صرفا امری عاطفی و غیر
    معقول است؟

    در ابتدا به بررسی این موضوع می‌پردازیم که هر چند این واقعه عظیم
    پس از سالیان متمادی، همچنان باقی است؛ اما آیا می‌توان فرض نمود
    که در قرون آینده، و پس از سپری شدن مدت زمانی دیگر، به دست
    فراموشی سپرده شود و یا اینکه فرض فراموشی این قیام، فرضی است
    باطل؟

    آنچه در اولین نظر و مطالعه در واقعه عاشورا به چشم می‌خورد و جلب
    توجه می‌نماید، انگیزه ماورای مادی این جنبش عظیم است. حسین بن
    علی (علیه السلام) از سر آغاز قیام خویش و حرکت از مدینه، و حتی
    قبل از آن، نه تنها به عدم پیروزی مادی خویش آگاه بود؛ بلکه از
    شهادت خود و اسارت خاندانش اطلاع داشت و بارها، از طریق اخبار
    غیبی توسط پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) و علی (علیه
    السلام) از شهادت خویش با خبر گشته بود؛ و این نکته‌ای بود که
    افراد مختلف نیز در مواقف متعدد، با او در میان می‌گذاشتند؛ اما
    او همچنان بر هدف خویش که انجام وظیفه خطیر الهی و احیای دین و
    سنت نبوی بود، اصرار می‌ورزید. آیا انگیزه جاه و مقام برای قیامی
    که از نقطه آغاز، سرانجام آن یعنی کشته شدن در راه حق مشخص است،
    قابل تصور است؟

    از سوی دیگر این انگیزه و نیت خدایی قیام حسین (علیه السلام) و
    اصحابش در لحظه به لحظه این واقعه به چشم می‌خورد؛ از سبقت گرفتن
    اصحاب برای شهادت از یکدیگر گرفته تا جان باختن طفل
    6 ماهه حسین (علیه السلام) در راه حق و تا آخرین
    لحظات حیات، امام حسین (علیه السلام) که نه تنها تمام هستی خود را
    در راه حق، جانانه واگذار نموده است، بلکه هنوز هم خویشتن را
    تسلیم حق می‌داند و زیر لب زمزمه می‌کند: “الهی رضا
    بقضائک، تسلیما لامرک، لا معبود سواک”.

    حال اگر این انگیزه عمیق الهی را که در آن ذره‌ای غیر خدا راه
    ندارد، در کنار این آیه شریفه قرآن “کل من علیها فان و
    یبقی وجه ربک”
    قرار دهیم که در آن خداوند جاودانگی هر
    آنچه را که به او پیوند زده شود و یا به عبارت دیگر، در تمام
    ابعاد، الهی شود را تضمین می‌کند، به روشنی مشخص می‌گردد که حتی
    فرض کم رنگ شدن حماسه حسینی هم وجود ندارد، چرا که لحظه به لحظه
    آن با حی لا یموت، پیوند خورده است؛ هم او که همه غیر از او فنا
    پذیرند.

    انگیزه الهی عاشورا که در آن ذره‌ای غیر خدا راه ندارد، سبب شده
    است که اهداف عاشورا و قیام ابا عبدالله، اهدافی مطابق فطرت و
    سرشت تغییر ناپذیر انسانی گردد. و مگر ممکن است که روزگاری از
    ایام زندگی بشر، انگیزه ظلم ستیزی و آزادی از قید و بند ظلم از
    صفحه جان آدمی خارج شود و یا عشق به مبدأ خلقت در میان آدمیان
    فراموش گردد. پس همین پیوستگی عاشورا و فطرت انسانی، خود سبب
    تضمین عاشورا، نه تنها پس از 13 قرن، بلکه تا آخر
    زندگی بشر است.

    دامنه وسیع اثرات اجتماعی و فردی این قیام الهی که نه تنها پیروان
    سید الشهدا را تحت تاثیر قرار داده، بلکه سبب بیداری و تأثیر
    پذیری احرار و آزادگان جهان نیز گردیده است؛ ریشه‌های این فرهنگ و
    پیام جاودانه را در دل تاریخ مستحکم نموده است و تا زمانی که این
    اثرات عمیق و وسیع، در گستره تاریخ باقی و پابرجاست، نام و یاد
    حماسه سازان کربلا نیز پایدار خواهد بود.

    از آنچه تا کنون مورد بررسی اجمالی قرار گرفت، به وضوح مشخص
    می‌شود که فراموشی این واقعه عظیم، هرگز متصور نیست. حال باید
    ببینیم که آیا امروزه نیز ما نیازمند بازنگری و مرور این قیام
    خونین هستیم و یا در خم و پیچهای دنیای صنعتی مدرن، عاشورا
    پاسخگوی نیاز بشر قرن 20 نمی‌باشد؛ و اگر این نیاز
    هنوز پا بر جاست، تأثیر نگرش صحیح به عاشورا در عصری متفاوت با آن
    چیست؟

    اسلام از همان آغاز تبلیغ، اصلی‌ترین برنامه خویش را رهایی آدمی
    از قید طاغوت و بندگی و اطاعت غیر خدا، معرفی نمود و بر آن
    پافشاری نمود. به همین خاطر مستکبران و مشرکان که منافع خویش را
    در خطر می‌دیدند، و تعارض آشکار اسلام با اهداف و مطامع خویش را
    دریافته بودند، هماره بر آن تاختند. اما رهبری الهی پیامبر (صلی
    الله علیه و آله و سلم) و امدادهای الهی مانع به ثمر نشستن
    کوششهای آنان می‌شد. از طرف دیگر، مسلمین نیز آنان را دشمن آشکار
    دین خویش می‌دانستند و در راه مبارزه با آنان، هرگز کوتاه
    نمی‌آمدند. اما پس از رحلت رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم)،
    روش خویش را تغییر دادند و شروع به استحاله و تغییر تدریجی این
    دین الهی از درون و وارونه جلوه دادن تعالیم آن و افزودن خرافه به
    آن نمودند؛ تا جایی که پس از رسول اکرم (صلی الله علیه و آله و
    سلم)، رفته رفته تمام ارکان قدرت را به دست گرفتند و آنچه در عصر
    نبی گرامی اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم)، از انجام آن عاجز
    بودند، امروز در زیر پوشش ظاهری اسلام و به نام دین، انجام
    می‌دادند و هرچه زمان گذشت، بخشهای بیشتری از دین خدا را زیر و رو
    کردند؛ تا آنجا که در حدود 50 سال پس از رسول خدا
    (صلی الله علیه و آله و سلم)، کسی مانند یزید، به نام
    امیرالمومنین و نه خلیفه رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم)
    بلکه به عنوان خلیفة الله، زمام همه چیز اسلام و مسلمانان را بر
    عهده گرفت و مردم باید فرامین او را هرچه که باشد، به عنوان دین
    اطاعت کنند. و یا اگر بهتر بگوییم، یزید در مسند الوهیت نشسته و
    فرمان او برای به منجنیق بستن کعبه و آتش زدن آن اطاعت می‌شود و
    عاملان آن، هیچ احساس گناه ندارند. در چنین شرایطی بود که امام
    حسین (علیه السلام) با آگاهی تمام، پای در میدان نهاد و هدف خویش
    را اسلام حقیقی و پیراستن خرافه‌ها و گزافه‌های اضافه شده به آن و
    بازگرداندن آن به مجرای صحیح اولیه و آسیب زدایی عنوان نمود. با
    ذکر این مقدمه، این نکته واضح و آشکار می‌گردد که قیام حسینی تنها
    در یک پیکار و ستیز میان اقلیت حق و اکثریت باطل، خلاصه نمی‌شود؛
    بلکه خود چشمه جوشان معرفتی و شناختی است و دارای یک پیام جاودانه
    الهی و انسانی و به وجود آورنده یک معیار ابدی است که در تمامی
    اعصار عمل نمودن به آن، سبب کوتاه شدن دست مستکبران و ظالمان از
    دامان اسلام و انسانیت انسان می‌گردد. و لذا بارها و بارها
    شنیده‌ایم که اسلام بقای خویش را مرهون مجاهدتهای سید الشهداست و
    این همان مفهوم حدیث نبوی است که “حسین منی و انا من
    حسین”
    امروز دشمنان هجوم همه جانبه خویش را به اسلام
    ادامه می‌دهند و تنها راه مبارزه با اسلام را تغییر اصول و مبانی
    اسلامی می‌دانند و از سوی دیگر هوا و هوس آدمی، همواره انسان را
    در بند خود اسیر می‌نماید. پس امروز نیز ما به ماهیت پیام و قیام
    سید الشهدا نیازمندیم تا اسلام اصیل و به دور از پیرایه را که
    پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) به عالمیان عرضه نمود
    را درک نماییم و آنرا حفظ کنیم و باورهای خویش را از هر گونه
    جهالت و ضلالت به دور نگه داریم و درون انسانی خویش را از بند
    برهیم تا بدین وسیله مقدمات برپایی نظام جهانی مبتنی بر عدالت و
    بر پایه تعالیم جهانشمول اسلام را فراهم آوریم و راه را برای
    حکومت جهانی مهدی موعود (عجل الله تعالی فرجه الشریف) هموار کنیم.
    در حقیقت، قیام حسینی در عصر حاضر و در فضای غبار آلود تبلیغاتی
    موجود، هر چه بیشتر مرز حق و باطل را تبیین می‌نماید و دوباره
    فطرت مدفون شده بشر را که در زندگی مادی غوطه‌ور است بیدار
    می‌کند. پس نه تنها نیاز بشر در عصر حاضر به قیام عاشورا از بین
    نرفته است، بلکه فزونی یافته است.

    از سوی دیگر، به طور کلی امام معصوم را تجسم دین الهی می‌دانند.
    آنچه که او انجام می‌دهد، اگر می‌نشیند و یا قیام می‌کند، می‌گوید
    یا سکوت می‌نماید، می‌جنگد یا صلح می‌کند و خلاصه هر عمل و یا ترک
    کاری توسط او، چون آیه‌ای از قرآن و سخنی از پیامبر (صلی الله
    علیه و آله و سلم) است. پس اگر اسلام محدود به زمان و عصر نبوی
    نیست و برنامه‌ای جاودانه تا آخر حیات و روزگار بشری در این جهان
    دارد، متن اسلام که همان آیات قرآن، سیره و کلام پیامبر اسلام
    (صلی الله علیه و آله و سلم) و گفتار و عملکرد امام معصوم است نیز
    تا آخرین مرحله زندگی بشر و تا فرارسیدن قیامت، همواره قابل تأمل
    و نتیجه‌گیری و استخراج برنامه زندگی است. پس باید همواره نیاز
    زمان و احتیاجات زندگی بشر در هر عصری را شناخت و با مراجعه به
    متن دین، آنرا برطرف نمود و لذاست که باید در فهم گفتار و رفتار
    امام کوشید. چرا که بر طبق حدیث شریف ثقلین، امام همسان قرآن است.
    اگر هر آیه از قرآن، بطون فراوان و عمق بسیار دارد که انسان به
    میزان تأمل و تعمق در آن (البته از راه صحیح آن) از آن بهره
    می‌گیرد، عملکرد امام نیز همسان قرآن، به گونه ایست که آدمی قادر
    است با تأمل و دقت بیشتر، معانی تازه‌ای را از آن دریابد. واقعه
    عاشورا هم از این مورد مستثنی نیست و فرهنگ عاشورا، امروز هم پایه
    و اساس فرهنگ تشیع است؛ و امروز نیز بازنگری در آن می‌تواند پیام
    آور معرفتهای تازه باشد. 

    قیمت فایل فقط 5,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    یررسی عاشورا و عصر امروز
    ,
    عاشورا


برچسب‌ها: یررسی,عاشورا,و,عصر,امروز,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۴۴ توسط سامان سم دسته : نظر(0)

بررسی هنر معماری ایران در دوره ساسانیان

بررسی هنر معماری ایران در دوره ساسانیان

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • بررسی هنر معماری ایران در دوره ساسانیان
    بررسی هنر معماری ایران در دوره ساسانیاندسته:
    معماری

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 22 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 34

    آثار معماری كه تا كنون توسط باستانشناسان ایرانی و خارجی در نقاط
    مختلف شناسایی شده موید عظمت و شكوه معماری ایران در ادوار مختلف
    است در فرهنگ معماری یك جامعه دو مسئله عمده همواره مورد نظر بوده
    یكی بافت شهری و دیگری ساختمانهای عمومی و شخصی، كه هر دو شدیداً
    دارای جنبه‌های قومی اجتماعی هستند از آنجا كه هنر معماری همواره
    مهمترین و ارزنده‌ترین مظهر قدرت

    قیمت فایل فقط 9,000 تومان

    خرید

    پیشگفتار

    آثار معماری كه تا كنون توسط باستانشناسان ایرانی و خارجی در نقاط
    مختلف شناسایی شده موید عظمت و شكوه معماری ایران در ادوار مختلف
    است. در فرهنگ معماری یك جامعه دو مسئله عمده همواره مورد نظر
    بوده: یكی بافت شهری و دیگری ساختمانهای عمومی و شخصی، كه هر دو
    شدیداً دارای جنبه‌های قومی- اجتماعی هستند. از آنجا كه هنر
    معماری همواره مهمترین و ارزنده‌ترین مظهر قدرت حكومتها بوده،
    می‌توان گفت یادگاری معماری این سرزمین اسنادی گرانبها و پر ارزش
    است كه نشان دهنده قرنها تكامل و ذوق و اندیشه هنری مردم این
    سرزمین از دورترین ازمنه تاریخ می‌باشد. معماری ایران در سیر
    تكامل خود از تجارب گذشتگان بهره‌مند شده و از تداومی بی‌نظیر
    برخوردار است. به دنبال این تكامل و پیوستگی كه از ویژگیهای
    معماری سنتی ما ایرانیان است، معماران چیره‌دست ایرانی بخوبی
    توانسته‌اند آثار بسیار ارزشمندی كه وابستگی كامل به زندگی دارد
    به وجود بیاورند.

    بدون شك یكی از راههای شناسایی اینر هنر ارزنده ایران، مطالعه و
    تحقیق درگذشته این هنر است. بی‌تردید تاریخ معماری ایران بدون در
    نظر گرفتن پیشینه معماری ایران قبل از اسلام و اوایل اسلام، تنها
    نشان دهنده از هم گسیختگی و بی‌توجهی به هنر معماری این سرزمین
    است. به همین دلیل، با نگرشی كوتاه و اجمالی به معماری قبل از
    دوره سلجوقیان به موضوع اصلی می‌پردازیم. در این نگرش كوتاه، قصد
    وارد شدن در تحقیقات عمیق را نداریم. زیرا در سرزمین ما آثار
    معماری فراوانی از دوران باستان و اوایل اسلام به جای مانده كه
    پرداختن به هر یك از این آثار- كه مایه افتخار هنر معماری ما
    ایرانیان است- نیاز به مطالعه و تحقیق فراوان دارد.

    در این بررسی، ویژگیهای معماری، عناصر معماری و تكنیكی، تاثیر
    معماری قبل از اسلام، بویژه دوره ساسانی، نقشه و سبك و شیوه
    ساختمانی آثار، نقش تزیینات و عناصر تزیینی (كاشیكاری، آجركاری،
    خطوط، كتیبه‌ها، گچبری، و فرسكوسازی)، مواد ساختمانی، و دیگر
    جزئیات هنر معماری به تفصیل مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار
    گرفته است.

    بررسی هنر معماری این دوره، از معماری مساجد آغاز می‌شود، زیرا
    مسجد كه اولین پایگاه و مركز تجمع مسلمانان بوده، در نظر مسلمان
    خانه خدا و محل عبادت است و، به همین دلیل، در تمامی ادوار مختلف
    اسلامی و در تمام سرزمینهای اسلامی بنای آن اهمیت فراوان دارد. و
    سپس معماری مناره‌ها، مدارس، كاروانسراها، برجهای مقبره‌ای یا
    آرامگاه‌ها، و مختصری از شهرسازی مورد بررسی قرار می‌گیرد. در
    بررسی هر یك از انواع این معماری ضمن ذكر علل به وجود آمدن و
    كاربرد آنها، با ارائه شواهدی از آثار به جای مانده از این دوره،
    سعی شده تا شناخت كاملی از هنر معماری دوره سلجوقی به هنر دوستان
    و علاقه‌مندان به هنر معماری عرضه شود. آثار معماری مورد مطالعه
    اكثراً در داخل ایران قرار دارند؛ با توجه به محدوده ایران در
    زمان سلجوقیان- كه شامل ناحیه وسیعتری بود- چند نمونه از
    شاهكارهای هنر معماری این دوره اكنون در خارج از مرزهای سیاسی
    ایران واقع شده‌اند. امید است این كتاب بتواند دوره‌ای از تاریخ
    هنر معماری اسلامی میهن عزیزمان را به دوستاران هنر معماری ایران
    بشناساند.

    بناهای دوره سلجوقی

    بناهای تاریخی زمان سلجوقیان كه تاكنون به جای مانده اغلب جنبه
    مذهبی دارند و از آثار موجود این دوره چنین استنباط می‌شود كه
    سلجوقیان ساختن مساجد، مدارس و مقبره‌ها را بر دیگر بناها ترجیح
    داده‌اند. زیرا از بنای خاكها، خانه‌ها، و دیگر آثار معماری این
    دوره اطلاع زیادی در دست نیست. تنها در سالهای اخیر در اثر
    كاوشهای علمی كه در بعضی از نواحی ایران به عمل آمده چند نمونه از
    این نوع معماری سلجوقی كشف شده است كه از بقایای مختصر آن می‌توان
    تصویری از این نوع معماری در ذهن ایجاد كرد. با نگرشی كوتاه به
    آثار معماری این دوره ایران، می‌توان به این نتیجه رسید كه كوشش
    سلجوقیان بیشتر در به وجود آوردن بنای ساختمانهای از نوع مسجد
    متمركز گردیده است و برای رسیدن به این هدف با استفاده از عناصر
    معماری ساسانی (گنبد، ایوان، حیاط) و اسلوب ساختمانهای طاقدار و
    دیگر روشهای مختلف توانسته‌اند خاصیت و كیفیت دقیقی به معماری این
    دوره ایران ببخشند و در نتیجه معماری شكل مشخص ایرانی به خود
    گرفته، طرح حیاط چهار ایوانی با رواقهای اطراف آن اساس معماری
    سلجوقیان را در بناهای مذهبی و غیرمذهبی تشكیل داده است.

    الف) بناهای مذهبی

    1- مساجد

    در نیمه دوم قرن پنجم هجری، هنر معماری ایران به درجه كمال و
    شكوفایی خود رسید و صفات خاص این دوره با قدرت سیاسی و شور مذهبی
    آن در معماری و بنای مساجد كه در‌انگیزترین آثار معماری اسلامی به
    شمار می‌رود تجلی یافت، و معماران زمان سلجوقی با استفاده از
    فرمهای زمان ساسانی و مهارت در به كار بردن آنها به عوامل و
    عناصری كه بتوان با آن مساجد بزرگ را بنا كرد دست یافتند، و سبك
    معماری چهار ایوانی در بناهای مذهبی، بخصوص در مساجد این زمان
    متداول شد و بیشتر ابنیه ایران بر محور معماری چهارایوانی ساخته
    شدند. این سبك معماری نه تنها در ایران بلكه در بیشتر سرزمینهای
    اسلامی تحت سلطه سلجوقیان رواج یافت و، در نتیجه، مساجد بزرگی با
    این طرز معماری در كشورهای اسلامی ساخته شد. با یك نظر اجمالی به
    مساجد مهم ایران كه بعد از دوره سلجوقیان احداث شده است، بخوبی
    می‌توان دید كه طرح مزبور تا چه اندازه سرمشق و نمونه عمومی مساجد
    در ادوار بعدی گردیده است، به طوری كه هم اكنون نیز پیروی از شیوه
    مزبور ادامه دارد. با در نظر گرفتن اینكه ادامه این شیوه معماری،
    بعد از دوره سلجوقیان بیانگر همان ویژگی معماری ایران است كه از
    تداوم بی‌نظیری برخوردار می‌باشد. می‌توان گفت معماری ایران در
    سیر تحولی خود در هر دوره، از تجارب گذشتگان سود جسته و با تكامل
    آن توانسته است آثار با ارزشی خلق كند كه امروزه مایه مباهات ما
    ایرانیان است. نقشه و طرح كلی مساجد، در شكل كامل خود، در این
    دوره دارای خصوصیات ذیل است:

    «در ابتدای محور طولی بنا، سر در ایوان قرار دارد كه در جلو آن
    صحن باز واقع است. طاقنماهای دور صحن به چهار ایوان ختم می‌شوند
    كه دو ایوان در محور طولی و دو ایوان در محور عرضی قرار دارند و
    شبستانها در پشت طاقنماها واقعند؛ ایوان اصلی در محور طولی مسجد و
    روبروی ایوان ورودی، كه سوی دیگر صحن است قرار دارد، و به شبستان
    مربع شكلی باز می‌شود كه گنبد دارد و در دیوار جنوبی آن، در
    انتهای محور طولی مسجد، محراب واقع است.» مهمترین مساجد دوره
    سلجوقی كه همه این عوامل را دارند عبارتند از: مسجد جامع اصفهان،
    مسجد جامع زواره، مسجد جامع اردستان، مسجد جامع برسیان، مسجد جامع
    گلپایگان، و مسجد جامع قزوین.

    مسجد جامع اصفهان

    مسجد جامع اصفهان، نمونه كامل‌ترین مسجد چهار ایوانی دوره سلجوقی
    و یكی از زیباترین بناهایی است كه مجموعه كاملی از تزیینات دوران
    اسلامی ایران را داراست. «این مسجد در عهد سلجوقی و به دستور
    ملكشاه سلجوقی در محل مسجد قدیمی ساخته شد كه در دوره‌های بعد
    بارها تغییراتی در ان داده‌اند و مسجد توسعه یافته، ملحقاتی چند
    نیز به آن افزوده شده است. از مسجد قدیمی اثری به جا نمانده است
    اما به گفته مورخین و سیاحانی چون ابن حوقل، مقدسی، مافروخی، و
    ناصر خسرو كه آن را دیده و در كتابهایشان ذكر كرده‌اند مسجد دارای
    فرمی ساده و شامل صحن بزرگ و رواقهای متعدد بوده است». با بررسیها
    و خاكبرداریهایی كه در سالهای اخیر در بعضی از قسمتهای این مسجد
    جامع كنونی كه در حقیقت مجموعه‌ای از شیوه‌های معماری و آثار هنری
    دوره‌های بعد از اسلام تاریخ ایران است شامل قسمتهایی می‌باشد كه
    بررسی و مطالعه آن گویای تحولات معماری دوره‌های اسلامی ایران در
    مدت هزار سال اخیر است. لذا سعی می‌شود اجمالاً به بررسی بعضی از
    قسمتهای این مجموعه نفیس پرداخته شود.

    كلیاتی درباره معماری دوره سلجوقیان

    در این فصل، كوشش شده تا ویژگیهای عمده معماری و عناصر تشكیل
    دهنده آن در دوره سلجوقی مورد بحث و تجزیه و تحلیل نهایی قرار
    گیرد. بدین منظور با همكاری آقای پرفسور یلمازانگه، استاد دانشگاه
    هنر و معماری قونیه تركیه، این بررسی را در تقسیمات زیر انجام
    می‌دهیم.

    1- معماری ویژگیهای بناهای چهار ایوانی.

    2- تزیینات، شامل: كاربرد آجر، كاشیكاری، گچبری، و مقرنس‌كاری.

    3- خصوصیات معماری مقبره‌ها و آرامگاهها.

    در آخر این بحث، عوامل و عناصر به وجود آورنده بنای مقبره‌ها و
    تزیینات آنها جداگانه مورد بحث و گفتگو قرار می‌گیرد. علت جدایی
    این فصل از دیگر فصول، وجود سبكها و طرحهای مختلفی است كه در ساخت
    بنای این مقبره‌ها به كار برده شده است، در نتیجه هر كدام ویژگی
    خاصی را عرضه می‌دارند. به علاوه پراكندگی این مقبره‌ها در مناطق
    مختلف كشورمان و وجود چند نمونه از آنها در خارج از مرزهای كنونی
    ایران موجب این بررسی جداگانه شد، زیرا نوآوری در معماری هر كدام
    از این مقبره‌ها نشان‌دهنده تحول عظیم معماری این دوره از تاریخ
    هنر معماری اسلامی ایران نیز می‌باشد.

    الف- معماری و ویژگیهای بناهای چهار ایوانی

    تركان سلجوقی قومی بیابانگرد بودند كه میراث فرهنگی ناچیزی
    داشتند، اما زمانی كه در ایران جایگزین شدند، سركرده‌های سرسخت و
    خشن آن قوم به حمایت از ادب و هنر ایران برخاستند و هنرمندان و
    صاحبان حرف را در مقر حكومت خود یعنی در مرو، هرات، اصفهان، و
    نیشابور گردآوردند. سلجوقیان اگر چه ترك بودند اما بزودی تحت
    تاثیر فرهنگ و تمدن ایرانی قرار گرفتند. كارهای سیاسی، اداری، و
    فرهنگی بكلی در دست ایرانیان بودن و در میان ایشان وزیر بزرگ،
    نظام‌الملك طوسی، در تاریخ ایران نامی بسیار بزرگ و مقامی ارجمند
    دارد. او یكی از معروفترین وزرا و سیاستمداران شرق به شمار می‌رود
    و برای عدالت و حسن تدبیری كه در اداره امور مملكت به كار می‌برد
    و نیز علاقه زیادی كه به صنایع، مخصوصاً ساختن بناهای مهم داشت،
    شهرت به سزایی دارد. در این عصر اقدامات زیادی جهت توسعه و تكامل
    زندگی شهری و رونق تجارت و صنعت صورت گرفت و بناهای بزرگی كه
    تعدادی از آنها تا كنون باقی مانده است، ایجاد شد. شهرهای بزرگ با
    باروهای بلند آجری برپا و انتقال مركز زندگی از شهرهای كوچك قدیمی
    به شهرهای بزرگ باعث تاسیس شهرستانهای بزرگی شد. در اثر توسعه
    تجارت و صنعت، و رفت و آمد كاروانیان در داخل و خارج ایران،
    كاروانها دارای سازمان و تشكیلات منظمی شدند و در بین راهها برای
    استراحت و اترقا این كاروانها، رباط‌ها و كاروانسراها ایجاد شد.
    بر اثر این تحولات شهرها گسترش یافت و در نتیجه آثار هنری و
    تزیینات در امر شهرسازی و معماری راه پیدا كرد و موقعیت خاصی كسب
    كرد. بنای مساجد، مدارس، و مقبره‌ها در شهرها رواج یافت و
    بازارهای بزرگی به وجود آمد.

    شهر مرو كه زمانی پایتخت سلطان سنجر بود، در زمان سلجوقیان موقعیت
    خوبی داشت. این شهر در این زمان در اوج شهرت و شكوفایی بود. در آن
    زمان شهر مرو دارای دو خیابان – از شمال به جنوب و از شرق به غرب-
    بود كه بازار شهر در تقاطع این خیابانها قرار داشت. بنا به منابع
    و اطلاعات قدیمی كه وضع شهر را شرح می‌دهند، سقف این بازار- واقع
    در مركز شهر- با قبه پوشیده شده بود. صاحبان حرف و هنر هر كدام از
    سازمان و تشكیلات قابل ملاحظه‌ای برخوردار بودند. دكانهای زرگرها،
    ریخته‌گرها، فلزكاران، و سفالگران به صورت گروهی، در محلهایی
    مخصوص قرار داشتند. كاخهای سلجوقی و مساجد و مدارس در قسمتهای
    مركزی شهر قرار گرفته بود و مقبره سلطان سنجر در كنار مسجد ساخته
    شده بود كه به قول یاقوت در معجم‌البلدان، گنبد آبی رنگ این مقبره
    از مسافت دو روز راه به خوبی دیده می‌شد. از افتخارات این شهر
    سلجوقی وجود كتابخانه بسیار غنی آن بوده است. در موقع استیلای
    مغول، جمعیت این شهر در حدود هفتصد هزار نفر و حتی به روایاتی در
    حدود یك میلیون و سیصد هزار نفر بوده است. از دیگر شهرهای این
    دوره، می‌توان شهر جرجان را ذكر كرد. خرابه‌های این شهر كه در
    چهار كیلومتری شرق شهر جدید گنبد قابوس در جنوب‌شرقی دریای
    مازندران واقع شده، در دوره اسلامی اهمیت خاصی داشته است. با
    كاوشهایی كه در سال 1350 توسط مركز باستانشناسی ایران در
    ویرانه‌های این شهر اسلامی شروع شد آثار و شواهد زیادی از شهرسازی
    و معماری عهد سلجوقیان كشف شده است. وجود خیابانهای آجرفرش با
    پیاده‌روهای دو طرف آن و همچنین كانال انشعابی در وسط خیابان و
    تنبوشه‌های اطراف آن كه آب مورد نیاز را به خانه‌ها می‌رسانده،
    همگی دلیل بر اهمیت شهرسازی در این دوره است. طرحهای به كار برده
    شده در تزیین این خیابانها بسیار زیبا و جالب توجه است، زیرا نظیر
    این طرحها را در تزیینات دیواری این دوره از معماری ایران
    می‌بینیم. طرح این آجرچینی‌ها به فرمهای جناغی، افقی، عمودی، و
    شكسته است و برای استحكام بیشتر خیابان آجرها را عمودی چیده‌اند.
    در دو طرف این خیابانها آثار ساختمانی متعددی مانند ستونها، دیوار
    خانه‌ها، دكانها، چاههای متعدد، كانال، و حوضهایی كه همگی با آجر
    ساخته شده، از زیر خاك بیرون كشیده شده‌اند. كاوش در این شهر هنوز
    تمام نشده، بنابراین نمی‌توان اطلاعات كاملی را ارائه داد. امید
    است این مطالب مختصر راهگشای كسانی باشد كه در زمینه شهرسازی این
    دوره از تاریخ كشورمان تحقیق می‌كنند. چنانكه ذكر شد، سلجوقیان
    حامی و مشوق هنرمندان و صنعتگران بودند. این حمایت شامل معماران
    نیز می‌شد. و در رشته معماری از ایجاد سبكها و بناهای موثری حمایت
    كردند به طوری كه این حمایت به فرمهای پیشین معماری اسلامی در
    ایران، خاصیت و كیفیت دقیقی بخشید. دونالد ن. ویلبر نویسنده كتاب
    معماری اسلامی ایران در دوره ایلخانان معتقد است كه «این حمایت
    موجب شد تا اشكال معماری قدیم به صورتی معین متبلور شود. اگر این
    پشتیبانی در كار نبود امكان داشت كه معماری ایرانی مدتی دراز
    همچنان به صورتی كم ارزش و بی‌اهمیت باقی بماند. در حالی كه هنر
    معماری در این دوره درخشان و شكوفا به درجه كمال رسید و بسیاری از
    دانشمندان و باستانشناسان اسلامی بر این عقیده‌اند كه معماری
    اسلامی ایران در این زمان به نهایت درجه ترقی خود رسیده است.
    مسئله جالب توجه در هنر معماری سلجوقی، سهم ذئوق و اندیشه معماران
    ایرانی در ایجاد چنین دوره درخشان و تثبیت شده‌ای در هنر است.
    متاسفانه برخی از نویسندگان تاریخ هنر ایران به غلط تصور كرده‌اند
    كه این بدایع هنری را سلجوقیان از موطن اصلی خود به ایران آوردند.
    این اشتباهی بزرگ است، زیرا الپتكین و سبكتكین یا ملكشاه و سلطان
    سنجز، همگی در ایران اقامت داشتند و موطن اصلیشان، یعنی تركستان،
    هنر تازه‌ای نداشت كه به ایران بیاورند. آنان وارد سرزمینی شدند
    كه یادگار‌های پرعظمتی چون تخت جمشید و تیسفون را به جهان معماری
    عرضه كرده بود».

    اوژینوگالدی ایتالیایی كه مدتی در مسجد جامع اصفهان به كار كاوش و
    تحقیق پرداخته است می‌گوید: «معماران دوران سلجوقی برای برپاكردن
    ساختمانهای خود از اصول دوران ساسانی اقتباس كرده‌اند». و اضافه
    می‌كند: «پیش از دوران سلجوقی در زمان حكومت پادشاهان دیلمی سبك
    معماری بخصوصی در ایران به وجود آمده بود كه راه را برای معماران
    دوره سلجوقی هموار می‌كرد».

    قیمت فایل فقط 9,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    هنر معماری ایران
    ,
    معماری در دوره ساسانیان
    ,
    بناهای دوره سلجوقی
    ,
    مسجد جامع اصفهان


برچسب‌ها: بررسی,هنر,معماری,ایران,در,دوره,ساسانیان,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۴۱ توسط سامان سم دسته : نظر(0)

بررسی دیوارهای موازی

بررسی دیوارهای موازی

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • بررسی دیوارهای موازی
    بررسی دیوارهای موازیدسته:
    معماری

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 104 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 29

    “ردیف های موازی از دو سری ساختمان معرف اصطلاحی است كه ما به
    عنوان خیابان شناخته ایم خیابان مملو از ساختمان هاست خیابان خانه
    ها را از هم جدا می كند و آنچه كه ما را قادر می كند تا از یك
    خانه به خانة دیگر برویم یا در طول خیابان از میان خیابان

    قیمت فایل فقط 6,000 تومان

    خرید

    “ردیف های موازی از دو سری ساختمان معرف اصطلاحی است كه ما به
    عنوان خیابان شناخته ایم. خیابان مملو از ساختمان هاست. خیابان
    خانه ها را از هم جدا می كند و آنچه كه ما را قادر می كند تا از
    یك خانه به خانة دیگر برویم. یا در طول خیابان از میان خیابان.

    جرج پرك. ترجمه شده توسط استتوروك

    انواع فضاها و سایر مقالات، (1974)

    صفحه 450 و 1997

    عنوان صفحه: در بعضی از ساختمان ها فضا با استفاده از دیوارهای
    موازی سازماندهی می‌شود.

    یكی از آسانترین ، قدیمی ترین و هنوز قابل استفاده ترین استراتژی
    های معماری استفاده از دیوارهای موازی و مستقیم است. این استراتژی
    منطبق بر معماری های قبل از تاریخ است و تا كنون ادامه یافته است.
    معمارها تمام امكانات آن را درست در اول قرن بیستم جستجو كردند.
    به نظر نمی‌آید كه پتانسیل این استراتژی خسته كننده و غیر قابل
    استفاده شده باشد.

    جذابیت واقعی این ترتیب و استراتژی كاملاً ساده و غیر پیچیده در
    سادگی ساختاری آن است و این روش ساده ترین راه برای پوشاندن سقف
    بین دو دیوار موازی است.

    اگر چه این روش ساده و بی تكلف است اما استفاده از دیوارهای موازی
    هم ظرافت های مربوط به خود را دارد. هنگامی كه ما به معماری های
    قدیمی نگاه می كنیم از وجود آنهمه خلاقیت و ظرافیت و باریك بینی
    متعجب می شویم. آنچه را كه باعث شگفت ما شده است می تواند هنوز
    مانند  الگویی در دسترس و قابل استفاده ای برای طراحی و
    جستجوی ما باشد.

    در فصل «هندسه های وجود» و در بخش ویژه «شش جهت – بعلاوة – مركز
    چنین گفته شده است كه معماری زمینی (خاكی) از چند  جهت به
    زمین، آسمان، چهار جهت افقی و عقیدة مركز مربوط می شود.

    استراتژی دیوارهای موازی به ویژه مربوط است به چهار جهت افقی. و
    علت وجود این قدرت، تسلط آن بر این جهت هاست. در روش هایی كه می
    تواند باعث احساس امنیت، جهت و كانون شود. محافظت داخل از باران و
    نور خورشید توسط سقف فراهم می شود. البته با استفاده از دیوارهای
    كناری، كه می‌توان جهت راهرو را به دو سمت “عقب” و “جلو” و یا با
    افزودن یك دیوار پشتی غیرساختاری به یك – جهت جلو محدود كرد و در
    نتیجه ساختمانی را بنا كرد كه تقریباً مانند یك غار است.

    علم جهت و حركت به وسیلة فضای محدود بین دیوارها مشخص می شود. خط
    و جهت در هر سوی می تواند قرار بگیرد به صورت مستقیم بین دیوارها،
    و یا می‌توان آن را در ارتفاع داخل ساختمان به اوج رساند و با
    استفاده از دیوار پشتی خاتمه داد.

    تمام مشخصه های استراتژی دیوار موازی را می توان در همة ساختمان
    های باستان ملاحظه كرد.

    در قرن نوزدهم میلادی “هنریش اشلیمان” باستانشانس شهری را كشف كرد
    كه گمان می‌رفت شهر قدیمی “تروی” باشد كه برخواسته های داستانهای
    مشهور “هنر است. تعدادی از بناها بر طبق دیوار موازی “سمت راست
    بالای صفحه ” ساخته شده بودند. سر در ساختمان نیز از دیوارهای
    موازی بنا شده بود.

    اگر چه كه خانه های شهر باستانی “تروی” براساس اجاق هایشان متمركز
    شده بود، آنها در خانه هایشان قدرت تمركز دیوارهای موازی را نشان
    نداده بودند. كه منجر به تركیب خط و مسیر جهت، همگرایی خط های
    منظره و چارچوب تشكیل شده به وسیلة دیوارها و سقف بالا و زمین زیر
    می شد.

    وینسنت اسكولی (Vincent scully) در كتابش “زمین، مقبره و خداها به
    این نتیجه می رسد كه یونان باستان علم جهت و تمركز را برای ایجاد
    خانه هایشان با استفاده از دیوارهای موازی استفاده كرده اند تا
    ساختمان هایشان را به محل های مقدس نوك كوهها مربوط كنند. ارتفاع
    ساختمانهایی كه سقفشان یكپارچه سنگی است (شكل زیر) نشان دهندة كشف
    استراتژی دیوارهای موازی در دوران باستان است. بعضی از نمونه های
    اولیه بدون شكل مشخص هستند (شكل سمت چپ) قرار گرفتن متعادل یك تكه
    سنگ عظیم بر روی تكه سنگ های ایستاده خود شاهدی بر این ادعاست.
    مثال های بعد (تصویرهای پایین) حتی تجربه اسكلت های ساختمانهای
    راست گوشه را با دیوارهای موازی شرح داده است. به نظر می رسد كه
    پیشرفت و تكامل انسان در غارهای بدون شكل آغاز شد كه زاییدة فرم
    ساختاری (هندسة ساختن) و نتیجه بخش تأثیرهای معماری است.

    نقشة هر كدام از این خانه های تروژانی بیانگر الهام یك جفت دیوار
    متوازی در ذهن معمار بناهاست. روشن است كه نوع قراردادن پشت و
    ورودی دیوارها در انتهای دیوارهای كناری قرار گرفته است. بزرگترین
    خانه ها به نظر نرمال ترین خانه ها است. با تنها یك خانه كه محل
    اجاق است. خانه های كوچك دیگر دارای دو اتاق هستند با دیوارهای
    متقاطع – اتاق های پشتی احتمالاً اتاق های خواب بوده اند. توجه
    كنید كه معمارهای این خانه ها به امكان استفاده از یك دیار برای
    ایجاد دو خانه توجه نكرده است. به جز در یك مورد، در مكانی كه
    شكاف به اندازه كافی بزرگ است تا از آن فضا به عنوان راهرو با یك
    ورودی استفاده شود یك مكان بدون استفاده یا فضای “مرده” بین خانه
    ها وجود دارد.

    استراتژی دیوارهای مساوی (موازی) زیر ساخت ساختارهای فضایی بناهای
    مقبره های یونان باستان بود و همچنین بنای كلیساها و قصرهای
    سلطنتی.

    دیوارهای موازی همچنین زیربنای معماری مقبره های یونان شد. كه از
    آن محورها به وسیله دیوارهای موازی دارای یك منظرة متقاطع هستند.
    (شكل بالا) كلیسای به سبك رومی را نشان می دهد كه در آن منظرة
    دیوارها محور را بر روی یك محراب تا آخر جایگاه مقدس متمركز كرده
    است. (در سمت چپ پایین صفحه) یك كلیسا مربوط به قرون وسطی كه
    جایگاه محراب را همانگونه مشخص كرده است. اما با یك طاق نمای
    مصنوعی و ساختاری از یك سقف كه دارای پایه و محافظ و تكیه گاه
    است. از طریق سفسطة استراتژی دیوار موازی، وجود ستون های درونی و
    بیرونی (ساختن ردیف ستون های اطراف تراس، قسمت وسیع سالن كلیسا و
    قسمت های پهلویی كلیسا ) و سپس الحاق كردن پنجره برای نورپردازی
    كردن و  تكیه گاه ها برای مقاوم سازی ، در‌می یابیم كه
    كلیساهای بزرگ قرون وسطی دستمایه های مشركان و بت پرستان قرون
    وسطی است و خانه های اهالی قرون وسطی و ما قبل تاریخ و مقبره های
    یونان باستان و دنیای روم نمونه های بارز دیگری از وجود استراتژی
    دیوار موازی است.

    در قرن بیستم میلادی، معمارها استفاده از روش دیوارهای موازی را
    سرلوحة كار خود برای ساختن ساختمانهای فضایی قرار دادند. اساس
    كارهای معماری همان دیوارهای موازی بود. عده ای دربارة داده های
    ارتودوكسی دیوارهای موازی نیز دچار چالش شده اند.

    سه مثال بعدی همه مربوط به كلیساهاست. ابتدا معمارها این استراتژی
    را اساس كار و نیز آن را به عنوان شیوة سنتی ساخت در نظر گرفتند.
    در دو گونة دیگر اختلافات كشف شدند در دو مورد دلایل فضایی
    شاعرانه.

    هنگامی كه مایكل اسكات یك كلیسای جدید را در نكانیور ایرلند در
    سال 1960 طرح ریزی كرد او استراتژی دیوارهای موازی را به اساسی
    ترین شكل آن تبدیل كرد: دو دیوار كه با یك سقف عریض و پایه دار
    پوشانده می شد. با محراب و صلیب در مركز. یك دیوار در داخل ورودی
    و صندلی ها كه در مركز محور كلیسا قرار می گرفتند.

    دیوارهای موازی یك عبادتگاه خصوصی دانش آموزان در اتانیمی از
    دیدگاه یك شخص به طبیعت كه انتقال ماندائی ها به كلیسای مقدس را
    نشان می دهد.

    ارجاع به یك كلیسای كامل شده فنلاندی مقبره اگون – معماری فنلاندی
    امروز 1968

    در عبادتگاه دانش آموزان دانشگاه اتانیمی نزدیك هیلسینكی در
    فنلاند (راست)، دو دیوار موازی برای كانال زدن از یك فضای مادی به
    یك منظرة روحانی استفاده شده است. این مكان را دو معمار به نام
    های kaija و Hiekki طرح ریزی كردند و آن را در دامنة یك تپه بین
    درخت های غن و صنوبر در سال 7-1956 بنا كردند. مكان مخصوص كلیسا
    در میان جنگل به وسیله دو دیوار تكیه دار مشخص شده است. داخل شدن
    در كلیسا بااستفاده از دیوارهای متقاطع كنترل شده است. نقشه پنج
    ناحیه را در طول مسیر مشخص كرده است اولین ناحیه منظرة بیرونی
    كلیسا است. دومین ناحیه حیاط كلیسا است در داخل حیاط یك راهرو به
    داخل عبادتگاه دانشگاه می رود. كه چهارمین ناحیه است: ناحیه سوم
    اتاق انجمن و فضای انبار عبادتگاه است. در داخل حیاط برج زنگ
    كلیسا قرار گرفته است كه مانند یك نشانه است. پنجمین ناحیه كه در
    داخل آن كسی نمی‌تواند وارد شود. و از طریق دیوار شیشه ای انتهای
    عبادت گاه می توان طبیعت را نظاره كرد. صلیب مركزی در بیرون
    ساختمان و در میان درخت ها نصب شده است. نمازخانة كوچك خانة
    برجسته كلیسا باعث شده است كه طبیعت را از نقطه نظر یك شخص در
    عبادتگاه و طبیعتی را كه دیگری از نیمكت خودش و جایگاه صلیب نظاره
    می كند جدا شود.

    عده ای از معمارهای اهل اسكاندیناوی در اواخر 1950 به نظر می آید
    كه روش دیوار موازی را به كار برده باشند. نمونة بندی یك آرامگاه
    از عبادت گاه است در كمی (kemi) (صفحه مقابل قسمت بالا: همچنین در
    فنلاند) كه (Osmo sipari) آن را طرح ریزی كرده است و در سال 1960
    آن را بنا كرد. اگر دقت كنید دیوارهای موازی به صورت مثلث و در
    قسمت های مساوی هستند و صلیب مخصوص مراسم و تابوت به اندازة 90
    درجه چرخیده اند. همچنین ورودی كه مربوط به صلیب است بیشتر مانند
    یك دیوار است تا یك قسمت باز از نقشة دیوار موازی – دو دیوار
    مجزای دیگر در نقشه دیده می شود. سومین دیوار كه به سمت بیرون
    عبادت گاه متمایل است و یكی در زاویه‌های راست به دیوارهای موازی
    كه در را به زمین آرامگاه متصل كرده است و همچنین به درب اصلی
    عبادت گاه.

    استراتژی دیوارهای موازی در طراحی خانه ها هم مورد استفاده بوده
    است. در تصویر سمت راست همانگونه كه نشان داده شده است این
    استراتژی منجر به تكرار خانه‌های متوالی براساس خانه تراس دار شده
    است. در آن مكان هر سكونتی كه بین دو دیوار مشترك قرار گرفته مشخص
    شده است. این دیوارهای مشترك اگر چه از نظر پنهان می مانند ولی
    اساسی ترین جزء ساختار فضایی خانه های ردیفی محسوب می شوند.

    قیمت فایل فقط 6,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    دیوارهای موازی
    ,
    دیوار
    ,
    ساختمان


برچسب‌ها: بررسی,دیوارهای,موازی,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۳۷ توسط سامان سم دسته : نظر(0)

بررسی معماری مساجد مختلف در شهر یزد

بررسی معماری مساجد مختلف در شهر یزد

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • بررسی معماری مساجد مختلف در شهر یزد
    بررسی معماری مساجد مختلف در شهر یزددسته:
    معماری

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 63 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 97

    مطالب این مجموعه با عنوان بررسی تزئینات ونقوش مسجد جامع یزد جمع
    گرد آوری شده و سعی برآن بوده تا جایی كه متون تاریخی باقیمانده و
    منابع و سوابق تاریخی مسجد جامع یزد اجازه داده است به ذكر
    توضیحاتی راجع به مصالح و كتیبه ها و تاریخ بنای آن و تغییرات
    ایجاد شده بر آن در طول سالیان، بپردازیم
    اگر چه نقوش شكل گرفته
    بر آن به طور عموم در تمام بناهای اسلامی

    قیمت فایل فقط 12,000 تومان

    خرید

    پیشگفتار

     مطالب این مجموعه با عنوان بررسی تزئینات ونقوش مسجد جامع
    یزد جمع گرد آوری شده و سعی برآن بوده تا جایی كه متون تاریخی
    باقیمانده و منابع و سوابق تاریخی مسجد جامع یزد اجازه داده است
    به ذكر توضیحاتی راجع به مصالح و كتیبه ها و تاریخ بنای آن و
    تغییرات ایجاد شده بر آن در طول سالیان، بپردازیم.

    اگر چه نقوش شكل گرفته بر آن به طور عموم در تمام بناهای اسلامی
    ایران به چشم می خورد ولی خالی از لطف نبود كه به بررسی تزئینات
    این مجموعه بپردازیم زیرا مجموعه بنای مسجد جامع یزد در شهری است
    كه دارای بافت  سنتی دست نخورده ای نسبت به بناهای شهرهای
    دیگر  است، با این حال بناهای باستانی و اسلامی ایران همگی
    دارای لطف خاص خودشان هستند كه معماران تلاشگر و هنرمند با
    اطلاعات و دانش معماری بالابه تأ سیس بناها همت گمارده اند.

    حال چه به صورت تحقیق دانشگاهی یا هنر عنوان دیگری قطعاً علاقه و
    توجه شخصی و میل به دانستن در مورد عظیم تاریخی داشته باشم و به
    این مسیر رنگارنگ قدم گذاشته و هنر گوشه دیگری از این سرزمین را
    ورق بزنیم، وارد فضای زیبا و ملكوتی شویم از داخل مقرنها عبور
    كنیم و ایوانها را پشت سر گذارده و راه پر پیچ و خم نقوش اسلیمی و
    ختایی را گرفته از داخل بوته ها گذشته م مناره ها را دور بزنیم تا
    شاید تفحه ای از روح و ذوق هنری معمار و نقشبند این بنا از روح
    خسته ما گذر كند و جانی تازه به ما ببخشد.

    دیدن و مشاهده كردن این گونه هنر های تاریخی كه از سالیان باقی
    مانده شاید تلنگری باشد برای تمامی از تلاش افتادگان راه هنر و
    بروز خلاقیت و پشتكار.

    مقدمه

    هنر جو هره ای است كه از ذرات هر ایرانی به فضل الهی به ودیعه
    نماده شده است. به همین علت جلوه های هنر در تمام مظاهر و مقوله
    های زندگی ایرانی مانند:‌ معماری، نقاشی ، خط وكتابت ، پارچه
    بافی، قالی وگلیم بافی، فلزكاری، سفالگری و …… در طول تاریخ
    بروز و ظهور داشته و دنیایی از زیباییها، ذوق، خلاقیت و ابتكار را
    پدید آورده است.

    یكی از مظاهر انعكاس هنر ایرانی در معماری این سرزمین است هنرمند
    معمار ایرانی، از ابتدای كار و ازهنگام بكارگیری آجر كه ازمصالح
    اولیه احداث بنا به شمار می رفته زیبا ترین نقشها  و طرحها
    را هنگام احداث دیوارها و پوششی گنبد ها وگوشواره ها، مقرنس ها و
    طاقنما ها خلق كرده است و در روند تكاملی آن با گره چینی، گل
    اندازی، گره سازی وآجر كاری خفته و رفته، شاهكار های بی نظیری را
    به وجود آورده است.

    هنگام استفاده از گچ با خلق گچبریهایی با نقوش هندسی، گیاهی،
    دنیایی از خلاقیت را كه  در دنیا بی نظیر می باشد آفریده و
    در استفاده از چوب برای پنجره ها و درها با بهره گیری از فتونی
    نظیر منبت، مشبك، معرق، كنده كاری، خاتم سازی ونقاشی روی چوب،
    اعجاز باور نكردنی را پدید آورده است.

    برای تزیین بنا از كاشیهایی یك رنگ، هفت رنگ، معرق، طلایی و ….
    شیشه و آیینه در شكلها و رنگها و ابعاد گوناگون، مدد جسته و
    دنیایی از زیبایی و خلاقیت و هنر را عرضه كرده و همه اینها به
    همراه حجاریهای زیبا،  بنا هایی را در جای جای ایران بر پا و
    استوار كرده است.

    بدون تردید تحقق این همه زیبابیها و خلاقیت جز به مدد عشق به
    معبود امكان پذیر نبود، چراكه بیشترین جلوه آنها را در مسجد،
    محراب و زیارتگاه می توان دید.

    بناهای مذهبی، همواره مورد احترام و توجه ملل و اقوام مختلف درطول
    تاریخ بوده است، و به لحاظ همین اهمیت، پیوسته كاملترین تجربه های
    هنری هنرمندان برجسته هر دوره تاریخی در خدمت معماری و تزیین نقوش
    به كار رفته در احداث چنین اماكنی بوده است. این علاقه و توجه و
    بذل سرمایه های مادی و معنوی، نه از باب منافع اقتصادیو اغراض
    مادی، بلكه بر مبنای كشش و علاقه ای قلبی بر اساس گرایش فطری مردم
    به مكاتب الهی بروز كرده است. چه بسا مردمی كه با مشكلات و
    تنگناهای اقتصادی قرین بوده، اما در سرمایه گذاری برای مظاهر
    معنوی، از جمله بناهای وابسته به مقدسات مذهبی، از هیچگونه ایثاری
    فروگذار نكرده اند.

    بناهای رفیع و با شكوهی كه در طول تاریخ برای معابد، مساجد
    وكلیساها،‌سر برافراشته اند، با یك پشتوانه قلبی و عشق حقیقی
    همراه بوده است.

    در تاریخ اسلام، مسجد در رأس توجه مردم، به ویژه هنرمندان معتقد
    به مبانی دینی قرار داشته است. در دوره هایی كه اثری ازپیشرفتهای
    علمی و صنعتی در هیچ كجای عالم دیده نمی شود، بر جسته ترین آثار
    معماری جهان، از میان مساجد بزرگ در جای  مانده است،‌ اگر چه
    به علل گوناگون، بویژه هجوم ارتشهای متجاوز بیگانه به كشورهای
    اسلامی بسیاری از ابنیه مهم و مساجد تاریخی دچار تخریب و ویرانی
    شده و آثار مهم مكتوب و میراث فرهنگی مسلمین كه دستخوش غارت و آتش
    سوزی در كتابخانه های مهم جهان اسلام شده است، ما را ا زگنجینه
    های مهمی محروم كرده است،‌ با این حال آنچه بر جای مانده،
    خود  دریچه ای است برای شناخت عظمت معماری به كار رفته در
    بنای مساجد بزرگ تاریخی،  بویژه آن كه در معماری و كاشیكاری
    بناها، مظاهر معنوی و مفاهیم والای مذهبی چه در انتخاب رنگ و چه
    در انتخاب شكل و فرم بسیار ماهرانه تلفیق شده اند،‌ و فضایی به
    وجود آورده است كه انسان شیفته معنویت را بسوی خود می خواند.

    « مسجد » در معماری ایران.

    در هنر و معماری ایرانی و به ویژه معماری مساجد با دو پدیده شكل و
    محتوایا عینیت و ذهنیت – و در یك كلام قالب و روح مواجهیم.

    هنر معماری دارای سه جنبه است یكی جایگاه اثر در شهر یا معماری
    شهری ، طراحی خود بنا یا حجم اثر، و در نهایت هنر های وابسته به
    معماری كه شامل مواردی چون نور ورنگ و نقش است، می گردد كه این
    اخیر با آنكه نقشی محوری در آنچه كه معماری ایرانی نا مید ه می
    شود دارد، اما در دوره های پسین ، این شیوه یا مهجور گشته یا نقشی
    حاشیه یی یافته است. حال آنكه چنین ظرفیتی را دارد كه فضا سازی
    كند و بدون اینكه تركیب احجام نامتجانس ضرورت یابد، فضاهای دلخواه
    را ایجاد نماید.

    انسان- و به تبع او اثر هنری- موجودیت نمی یابد، مگر آنكه قالب و
    روحی داشته باشد. قالب و روح دو وجه متفك یا همراه و تركیبی
    نیستند، بلكه وجوهی محشور و عجیبند كه هیچ كدام بدون دیگری
    موجودیت و معنا نمی یابد. نه هر قالبی محمل هر روحی است و نه روحی
    تاب نشستن بر هر قالبی را دارد. این دو تنها با یكدیگر موجودیت می
    یابد و رشد می كنند و مرتبت وجود می یابند.

    درهنر معماری، اثر و روح حاكم بر جابجایی آن از یكدیگر منفك
    نیستندو نمی توانند كه باشند. نمی توان فضایی را تخیل نمود، بدون
    آنكه صورت و شمایلی برایش قائل گشت و به همین عنوان نمی توان صورت
    و شمایلی تصور نمود و مصالح آن را در نظر نداشت- روح فراخ در
    همنشین با قالب تنگ همچون انیسش خرد و تحقیر می گردد یا قالب
    شكسته بر می دارد. قالب فراخ نیز ذلیل روح خرد شده، ویرانه می
    شود. این دو تنها بار شد متناسب و همپای یكدیگر، كارا و زیبنده می
    گردند. درفضا سازی ایرانی علاوه بر تركیب یا انتزاع حجمی، از نقوش
    و رنگ و نور پردازی هم، به منظور القای انتزاع یا تركیب فضایی
    استفاده شایان و قابل توجهی می شود به این معنا كه در یك معنا
    كه  در یك فضای راسته، شكست نور یا تفرق نقوش، قطعه ای را
    مجرء یا گسسته می نمایاند و بالعكس بدین لحاظ شناخت نقوش و در رأس
    آن گره بنایی، در فضا سازی ایرانی نقشی مؤثر و ناگزیر دارد.

    موضوع قالب و روح در بیان هنری و فضا سازی  معماری، نه
    ماجرای راكب و مركب كه بحث وجود و موجودیت است. تذهیب كاران در
    طراحی، اشكالی را می آفرینند كه « مداخل» نام دارد و آن صورت
    اشكالی است كه « روالت» به هنگام نقشپردازی خود بخود « بوم آلت»
    را نیز مد نظر دارد. و هیچ یك از  آلتهای « رو» و « بوم»
    بدون دیگری موجودیت نمی یابند. اما هر مداخلی مناسب هر زمینه ای
    نیست. به این معنا كه تیزی و پخی یا راستگی و تقوس نقش مداخل را،
    نه اراده نتشبند كه منظور نظر او، یعنی مكانت و فضا سازی نقش است
    كه تعیین می كند. هرچند كه رنگ و نور نیز در این نقوش تأثیر
    ناگزیر و بسزا دارند، مداخل نهایتاً  در پیچیده ترین و رفیع
    ترین مرتبت خود به گره بنایی مبدل می شود. گره درمسیر تحول خود از
    مداخل تا گره و از گره تا « گره در گره » و حتی « شاه گره » تا
    آنجا پیش می رود كه به شطرنج معماران معروف می گرد. اما در این
    عرصه همچنان انعطاف و قالب خود را به صور وطرق مختلف حفظ می نماید
    و به گره كند وتند و شل و در مواضعی دستگردان مبدل می شود كه به
    انضمام رنگ، قوالبی هم شأن و محشور با روح حاكم بر فضا سازی است.

    معرفت حاكم بر هر اثر معماری یا شهری، نقشی بنیادین درتحول شخصیت
    و ادراك حیثیت آن اثر در طول زمان و همچنین در احساس مخاطبان ایفا
    می نماید. نقوش در فضا سازی نقشی تعیین كننده دارند. فضا سازی
    مناسب، با مجموعه تمهیدات مندرج در آن رمز ماندگاری و موجب
    جاودانگی این آثار در طول حیات بشری گردیده است.

    كاربرد نقوش درحیثیت خارجی و فضا سازی درونی هر اثر معماری، مؤثر
    و بلكه تعیین كننده است. گره بنایی درمیان نقوش ایرانی جایگاهی
    رفیع و بی مانند دارد، تا آنجا شاید نقش دیگری همچون گره درفضا
    سازی معماری ایرانی عمومیت نیافته و دخیل نگشته است.

    عملكرد های مساجد مختلف

    همانگونه كه دین اسلام، تنها دین عبادت و پرستش و توجه به آداب و
    مراسم عبادی نیست و حوزه نفوذ احكام و قوانین آن شامل همه ابعاد و
    عرصه زندگی فردی و جمعی است، مسجد نیز، تنها فضایی ویژه برای
    عبادت نمی باشد.

    بلكه علاوه بر جلسه های وعظ و ارشاد مسلمین، حلقه ها و مجالس درس
    و بحث نیز در آن تشكیل می شد و می شود. حتی پس از اواخر قرن سوم و
    اوایل قرن چهارم هجری كه فضای مدرسه به صورتی جدا و متمایز از
    مسجد پدید آمد، همواره در برخی ازمسجد ها تدریس علوم مذهبی تا قرن
    و دهه های اخیر ادامه داشته است. علاوه بر این اغلب مسجدها سنگر
    مبارزه اجتماعی مردم علیه حكام جبار، و كانون تجمع مردم در هنگام
    خوف و اضطرار بوده است.

    مسجدها را از نظر دامنه تنوع و حوزه كاركرد های آنها می توان به
    چهار گروه طبقه بندی كرد: – گروه نخست، شامل مسجدهای جامع و
    مسجدهای بزرگی می شود كه توسط سلاطین، وزاء و حكام ساخته می شدند.
    اداره عموم این مسجدها توسط بانی یا مأموران دولتی صورت می گرفت و
    آنان در اغلب موارد به هر كسی اجازه پیشنمازی یا تدریس برگزیده می
    شدند. دربرخی از مسجدها ی جامع ، چند پیشنماز همزمان به اقامه
    نماز می پرداختند و پیروان هر مذهب و مسلك با اقتدا به پیشوای
    خود، نماز برگزار می كردند.

    – گروه دوم، شامل مسجد های متوسطی می شود كه توسط بزرگان محلی،
    علما و یا مشاركت عمومی مردم ساخته می شد. در بسیاری از این مساجد
    ها برای پیشنماز و دیگر افراد مسجد، شرط خاصی وجود نداشت واز
    محدودیتهایی كه در مساجد نوع اول ایجاد می شد، خبری نبود. هرچند
    باید توجه داشت كه بعضی اوقات، پیرامون هر مذهب برای خود مسجد
    جداگانه ای می ساختند كه پیشنماز و مدرسان آن از پیروان شاخه های
    همان مذهب بودند.

    – گروه سوم ، شامل مسجد- مدرسه ها می شود. با وجود آنكه تعداد این
    مسجد – مدرسه ها بسیار اندك و انگشت شمار است، اما اهمیت آنها از
    جهت اینكه دو عملكرد عبادی و آموزشی، همزمان و به موازات یكدیگر ،
    هر كدام بخشی از فضای كالبدی را به خود اختصاص داده اند، قابل
    توجه است. مسجد ومدرسه بسیار جالب آقا بزرگ در كاشان ، و مسجد و
    مدرسه سید در اصفهان از بارزترین نمونه های این گروه از مسجدها
    هستند.

    گروه چهارم، شامل مسجدهای بسیار كوچكی می شود كه عمده ترین و شاید
    تنها عملكرد آنها، جنبه عبادی آنها بوده است و تنها در آنها نماز
    بجا آورده می شد. مثلاً درنایین برخی از مسجدهای كوچك هستند كه
    مساحتی درحدود ده متر مربع دارند. این مسجدها توسط افراد خیر خواه
    در محله ها یا در امتداد بدنه بازار و مراكز اقتصادی ساخته می
    شدند.

    خصوصیات فضاهای كالبدی مسجد:

    مسجدهای اولیه بسیار ساده ساخته می شدند و فضای كالبدی آنها متشكل
    از شبستانی بدون در بود كه در جلوی آن حیاط یا فضای باز نیمه
    محصوری وجود داشت. بتدریج و با گذشت زمان و روی كار آمدن حكومتها
    ی سلطنتی ، بر عظمت و شكوه معماری مسجدها افزوده شد. درایران
    عناصری از معماری بومی درفضای كالبدی مسجدها مورد استفاده قرار
    گرفت. ایوان، یكی از این عناصر بود. نخست، یك ایوان در شبستان
    اصلی و سپس دو ایوان روبه روی یكدیگر كه اغلب یكی به ورودی اختصاص
    داشت، به ساختمان مسجد اضافه شد. تعداد این ایوان ها در مرحله ای
    از تكامل طرح مسجد، به چهار عدد رسید. عنصر دیگر، عبارت ازچهار
    طاقی هایی بود كه در پیش از اسلام به عنوان بخشی ازفضای آتشكده ها
    و آتشگاهها موردبهره برداری واقع می شد و پس از اسلام بعضی از
    آنها به عنوان مسجد مورد استفاده قرار گرفت.

     مسجد جامع

    اسلام در آغاز عنصر پراهمیت و مشخصی را به شهر افزود. این عنصر
    یعنی مسجد جامع به صورت مهمترین ركن مذهبی شهر در آمد. مسجد جامع
    از نظر فضای معمولا در ارتباط قوی با سایر عناصر مركز شهر قرار
    داشته است. درصدر اسلام مساجد تركیب ساده ای داشتند. بنای مساجد
    اولیه بسیار ساده و بی پیرایه بود. مسجد پیغمبر (ص) در مدینه به
    همان شیوه ای كه خانه ها ساخته می شد، یعنی از خشت و گل درست شده
    بود. در زمان خلیفه عثمان ستونهای مسجد را سنگی نمودند و سقف آنرا
    با چوب ساج پوشاندند. در این دوره همچنین استفاده از گچ برای سفید
    كردن خانه ها درمدینه مرسوم شد كه این امر از سوی برخی  از
    اولین مسلمانان ماند ابوذر غفاری نشانة دنیا پرستی قلمداد گردید.
    در دورة خلفای بنی امیه و بنی عباس مساجد به مجموعه های مفصل و با
    شكوهی مبدل شدند. در دوره های بعد تاریخ اسلام ساختن مساجد جامع
    باشكوه ادامه یافت و مسجد جامع از اركان اصلی ساختار شهر در
    سرزمینهای اسلامی گردید. موضوع ایجاد مساجد به صورت ساده به صراحت
    در قرآن مجید نیامده، اما از آبادانی مساجد سخن رفته است. مفسران
    بیشتر تحرك و آمد و شد و حضور جماعت انبوه نمازگزار و در مجموع
    رونق معنوی مساجد را نشانة آبادانی شمرده اند.

    علاوه بر اهمیت مساجد جامع به مثابه یك مركز پر اهمیت تصمیم گیری
    اجتماعی – سیاسی در تاریخ شهرهای ایران باید از ارزشهای فضایی آن
    نام برد. هر چند در آثار پیشگامان برجستة مطالعات و تحقیقات
    معماری ایران ماند پوپ و گدار برخی جنبه های سبك معماری و فن
    ساختمانی مساجد ایرانی مورد بحث قرار گرفته، اما متأسفانه كار با
    قدرتی كه آغاز شده ادامه نیافته و نوشته های بعدی بیشتر به تكرار
    كار متقدمان پرداخته است.

    مسجد جامع یزد، در بافت تاریخی شهر[1] و در بخش شمالی محله دار
    الشفاء، در انتهای خیابان موسوم به مسجد جامع، از فرعیات خیابان
    امام خمینی (ره) فعلی واقع شده است.

    این مسجد، در واقع دوبار بنا و تجدید بنا شده است. اولین بار در
    زمان حكومت گرشاسب بن علی بن فرامرز بن علاء الدوله كالنجار
    (527-504 ق) از كاكوئیان یزد و به همت خود او صورت گرفته[2] كه در
    حال حاضر اثر چندانی از آن باقی نمانده است. این بنا به «مسجد
    جامع عتقیق (قدیم)» شهرت دارد. مسجد جامع عتیق طبق تصریح تاریخ
    یزد دارای «كتابخانه و جماعتخانه[3] و غرفه‌های[4] نیكو» بوده
    است[5]. «جماعتخانه» دیگری در همان قرن توسط دختران فرامرزبن علی،
    به مجموعه مسجد جامع تحقیق افزوده شد[6] و دو «غرفه» نیز توسط
    امیرشمس الدین و امیر بلغدر به این مجموعه اضافه گردید[7].

    اما مسجد جامع نو در سال 727 ق. و توسط سیدركن الدین محمدبن قوام
    الدین محمدبن نظام (متوفی 732) بنا گردید كه مسجد كنونی را تشكیل
    می دهد. او «صفه[8] و گنبد و مقصوره[9] و غرفه ها» را با استفاده
    از سنگ آجر و گچ بنا نهاد ولی عمرش كفایت نكرد و شرف الدین علی آن
    را تمام كرده، مناره مسجد را نیز ساخت[10].

    در سال 777 ق. طبق نوشته تاریخ یزد، «درگاهی و جماعتخانه‌ای» به
    مسجد اضافه شد. این امر به دستور شاه یحیی بن مظفر و توسط مولانا
    ضیاء‌الدین محمدمعمار صورت گرفت. درگاه مذكور با استفاده از «خشت
    پخته» ساخته شده است[11].

    سال 809 ق. الحاقات دیگری به مسجد صورت گرفت و آن كاشی صفحه و زیر
    گنبد و محراب مرمرین و پایاب[12] مسجد است كه به همت خواجه جلال
    الدین محمد خوارزمی شروع و شاه نظام كرمانی آن را به اتمام
    رسانید[13].

    ده سال بعد، شاه نظام پیش صفه[14] مسجد را با «كاشی تراشیده»[15]،
    زینت داد و كتیبه‌ای از صوره مباركه انافتحنا بر آن الاحق كرد و
    چند خانه ویرانه اطراف مجسد را خریداری و به جماعتخانه مبدل
    نموده، درگاهی در جنب آن ساخت، همچنین كاروانسرای ریسمان فروشان
    را كه روبه‌روی در بزرگ مسجد بود، داخل صحن مسجد نمود و حوض و چاه
    آبی نیز در مسجد احداث كرد[16].

    الحاقات بعدی از آن بی‌بی فاطمه خاتون، همسیر امیر چخماق است كه
    مسجد میر چخماق هم ساخته اوست. او در 836 ق. سطح مسجد را از سنگ
    مرمر فرش كرده، دو ستون چپ و راست گنبد را مزین به كاشی معرق[17] نمود. او منبر مسجد را نیز با آجر منقش تجدید كرد[18].

    در دوره حكومت شاه طهماسب، آقا جمال الدین محمد، دو منار بر درگاه
    اصلی مسجد بنا كرد و قبه ای[19] نیز بالای قبه گنبد مقصوره
    ساخت[20].

    در اواسط قرن سیزدهم و در دوره حكومت شاهزاده محمد ولی میرزا بر
    یزد، به همت او شبستانی[21] زمستانی، در طرف غرب مسجد احداث شد و
    اطراف صحن رواق[22]‌هایی بنا نهاد كه همه از آجر و گچ است و صحن
    را نیز مورد تعمیر و مرمت قرار داد[23].

    پس از این دوره تا احیاء مسجد توسط مرحوم وزیری، به نظر می رسد
    مسجد تقریباً به حال خود رها شده و توجه و رسیدگی لازم برای آن
    صورت نگرفته است.

    مسجد جامع یزد، علاوه بر قدمت و فراز و نشیب هایی كه در طول تاریخ
    خود داشته، از جنبه معماری نیز در خور توجه و بررسی بسیار است. از
    وجوه شاخص معماری این بنا، سردر و مناره های رفیع آن است كه نمونه
    آن را در سرتاسر استان یزد، بلكه در بسیاری از نقاط ایران نمی
    توان یافت[24].

    مناره های مسجد كه به گفته پوپ از بلندترین مناره های ایران
    است،[25] با ارتفاع خیره كننده ای بر روی سردر ورودی قرار گرفته،
    این مناره ها شامل ساقه‌ای[26] بلند است كه علاوه بر قسمت زیر
    گلدسته[27] بیش از یك سوم آن در بالای گلدسته امتداد یافته است.
    در پایین ساقه نقش «بسم الله» به صورت درشت بر زمینه كاشی معرق و
    در بالای آن عبارات «یا علی» و «یا محمد» به خط بنایی[28] در
    زمینه ای از آجرو كاشی به چشم می خورد. دو كتیبه شامل آیه «وان
    یكاد…»[29] به خط كوفی[30] و آیه اول سوره مباركه اسراء به صورت
    درشت تر با خط ثلث[31] در زیر گلدسته نمایان است. در قسمت زیر
    نعلبكی[32] مناره، مقرنس[33] كار شده و در بالای نعلبكی نرده ای
    گرداگرد لبه آن می‌گردد. از مجموع هاین دو، گلدسته ساده ای پدید
    آمده است. ساقه بالای گلدسته زیر مزین به انواع كاشی كاری معرق و
    آجر و كاشی است كه تا زیر تاج[34] مناره ادامه یافته است. تاج به
    صورت زیبایی مزین به خیاره[35] شده و در بالای آن توغی[36] قرار
    دارد.

    سردر مسجد در ضلع شرقی واقع شده و بسیار رفیع است. به طور كلی در
    ایران قدیم (قبل از قرن نهم هجری) به درهای محل ورود به صحن
    بناهای مذهبی اهمیت زیادی می دادند[37]. سردر تقریباً به طور كامل
    مزین به كاشی است. تزئینات نمای بیرونی آن شامل نقول[38] و قاب
    بندی[39]های جرزهای[40] طرفین است. جز این، كتیبه ای در
    پیشانی[41] سیردر، بخشی از سوره مباركه «فتح» و كتیبه ای دیگر كه
    دور تا دور قوس پیش طاق[42] را فرا گرفته[43] سوره مباركه جمعه را
    به طور كامل در بر دارد.

    در كنه[44] پیش طاق مقرنس های زیبایی به چشم می خورد كه با كاشی
    معرق تزیین شده است. در نیم دایره بالایی، اسماء خداوند در
    ترنج[45]هایی كار شده و در وسط مقرنس شمسه‌ای[46]، اسماء الله،
    محمد، علی، فاطمه، حسن، حسین شهید كربلا را نشان می دهد. در
    پیشانی درگاه كتیبه ای به خط ثلث عبارتی عربی را در بر دارد كه در
    سال 819 توسط شاه نظام كرمانی تهیه شده و اشاره به ایجاد بنا در
    عصر حكومت «شاهرخ بها در خان» دارد و در قسمت پایین هم
    طاقنمایی[47] به چشم می خورد كه درگاه ورودی در آن قرار گرفته
    است.

    پایا دو پولو كه گویی مسحور تزئینات كاشی و گچبری مسجد شده، كتیبه
    های كاشی بنا را دارای ظرافتی كم نظیر معرفی می كند[48].

    در دو لنگه مسجد[49]، چوبی و آلت سازی[50] شده است و از آثار قرن
    هشتم هجری[51] می باشد. در بالا و طرفین در زنجیری آویخته است كه
    می تواند كاربردهایی داشته باشد. رعایت اصل افتادگی و تواضع در
    هنگام ورود به مسجد، دخیل بستن یا حتی تمسك مجرمین برای رفع
    مجازات[52].

    دهلیز[53] مسجد، چهار گوش و دارای دیوارهای گچی و سقفی گنبدی با
    تزئینات آجر و كاشی است[54]، كه در سال 777 توسط شمس الدین محمد
    برپا شده است[55]. بر دیوارهای دهلیز چند لوحه سنگی نصب است كه
    شامل وقف نامه و فرمان حكام وقت می باشد. با كمی دقت در می یابیم،
    مسجد جامع درهر شهر و آبادی و مخصوصاً دهلیز آن- كه اولین فضای
    سرپوشیده پس از ورود به مسجد است، در قدیم بهترین فضا و وسیله
    برای اطلاع رسانی به مردم شهر بوده، چرا كه مردم هر روز یا حداقل
    هفته‌ای یك بار، گذرشان به این مكان می افتاده است.

    اولین لوحه كه به خط نسخ كنده شده و برطرف راست نصب است[56]، شامل
    وقف نامه‌ای است به این مضمون:

    «وقف موبد نمود این سلطان محمود حاجی افضل، تمامی مجاری بیست و
    چهار جره[57] میاه قنات ابر نوآباد و چهارده جره و نیم میاه قنوات
    مریاباد حومه یزد بر بقعه معینه متصله به مسجد جامع كبیر یزد كه
    مقبره او، و اولاد اوست كه مال الاجاره آن را بعد از وضع مالوجهات
    و وجوهات دیوانی همه ساله مبلغ سه هزار دینار صرف روشنایی آن
    نمایند و هر سه روز مبلغ دیوست دینار به شخصی كه عالم به قراءات
    قرآن باشد دهند كه یك ختم كلام الله به جهت واقف در مقبره او
    قراءت نماید و هر ساله مبلغ دو هزار و چهارصد دینار در شب برات و
    رغایب و شب قتل و شب بیست و یكم ماه مبارك رمضان حلوا صرف فقرا
    نمایند. و تتمه مال الاجاره در روز عید غدیر به طلبه علوم دینی از
    قرار نفری یكصد دینار تسلیم نمایند ولله تعالی صبور و مباشرین
    موقوفات دخل و تصرف نكنند. خلاف كننده به لعنت خالق و الخلایق
    گرفتار باد. تحریراً می شهر محرم 1121 در قطعه سنگ الحاقی زیر با
    خط درشت تر «تولیت آن را اولاً به نفس خود مفوض نمود و بعد از خود
    به ولد حلبی خود و بعد به اولاد او و به اولاد هر یك كه ارشد و
    اتقی باشند الی انقراض العالم».

    لوحه سنگی دیگری مربوط به عصر صفوی و وزارت میرزامحمدمحسن بر یزد
    كه در سال 1115 نفر شده بر طرف راست دهلیز نصب است[58] . مضمون
    این لوح رفع مزاحمت و تعدی فرماندهان و سپاهیان به مردم
    دارالعباده یزد، می باشد.

    لوحه دیگر مربوط به سال 1047 ق. و شامل دلج.یی و استمالت شاه صفوی
    از مردم یزد به مناسبت تعرض طبقات مختلف و دریافت وجوه اضافه از
    این مردم این دیار است[59].

    لوحه سنگی دیگری كه بر طرف چپ دهلیز نصب است[60]، مربوط به سال
    1046 ق. است كه در آن شاه صفی صفوی، كلیه مالیات های ماخوذه از
    مردم را تخفیف داده است.

    یك لوحه دیگر نیز برطرف چپ نصب شده[61] كه شامل حاشیه و متن است و
    به سال 875 ق. مربوط می شود. در این لوحه، سلطان حسن بهادر، رسوم
    بدعتی كه در یزد مرسوم بوده را برداشته است.

    لوحه بعد كه آن هم دارای حاشیه و متن می باشد مربوط به سال 1022
    ق. است[62]. كه درآن هم حكومت وقت، وجوهات و مالیات دریافتی از
    مردم را تخفیف داده است. از جمله این مالیات ها «وجوه تفنگچی»
    است.

    یك قطعه دیگر لوح سنگی كه در حاشیه ای از كاشی معرق قرار
    گرفته[63] و با قطعه‌ای شیشه پوشانده شده، صلوات دوازده امام را
    در بردارد. اسامی دوازده امام در متن وسط داخل دایره هایی به هم
    پیوسته و نامشخص تهیه كننده آن و سال 777 ق. در حاشیه پایین به
    چشم می خورد.

    در طرف چپ دهلیز، شبستان نه چندان بزرگ قرار دارد[64] كه در سال
    777 به دستور شاه یحیی پادشاه آل مظفر ساخته شده[65] و دارای
    محرابی است با تزئینات مقرنس و هشت قطعه كاشی در داخل آن. در
    بالای محراب جهت تامین روشنایی از شبكه آجری استفاده شده و
    دیوارهای شبستان مزین به ازاده[66] است. پوشش این شبستان به كمك
    طاق و تویزه[67]صورت گرفته و نمای داخلی به طور كلی با گچ سفید
    شده است.

    قبل از ورود به میانسرای[68] مسجد به یكی از شبستان های
    تابستانی[69] بر می خوریم كه شامل یك ردیف چشمه طاق[70] در ظع
    شرقی است. این شبستان از داخل با گچ سفید شده و از راه كوتاهی
    حدود 20 سانتی متر از سنگ، پایین دیوارها و ستون ها را زینت داده
    است. نمونه آن را در دو ضلع غربی و شمالی نیز شاهد هستیم[71].
    بیرونی رواق های مسجد آجری و ساده است، تنها در رخبام[72] مزین به
    هره[73] می باشد[74].

    ویژگی مشتركی كه در تمام طاق های مسجد به چشم می خورد، جناغی[75] بودن آن است كه یادآور معماری ایرانی است.

    در پشت رواق های غربی مجسد، شبستانی وسیع با 48 ستون قرار دارد كه
    توسط شاهزاده محمدولی میرزا در سال 1240 ق. ساخته شده[76] و به
    شبستان «شاهزاده» شهرت دارد.

    قیمت فایل فقط 12,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    معماری مساجد در یزد
    ,
    معماری مساجد
    ,
    مسجد در معماری ایران
    ,
    فضاهای كالبدی مسجد
    ,
    مسجد جامع یزد


برچسب‌ها: بررسی,معماری,مساجد,مختلف,در,شهر,یزد,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۳۴ توسط سامان سم دسته : نظر(0)

بررسی اخبار مهندسی عمران

بررسی اخبار مهندسی عمران

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • بررسی اخبار مهندسی عمران
    بررسی اخبار مهندسی عمراندسته:
    عمران

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 20 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 34

    كارگزاران معاملات املاك دفاتر مركزی سبز (محیط زیست) در پایتخت
    تاسیس می‌كنند در مارس 1791 پیر چارلز لانفانت شروع به بررسی
    سرزمین خود كه نهایتآً پایتخت شد برای مرتب كردن اماكن مهمی مانند
    یادمانی (ساختمانهای یاد بود) ساختمان كنگره، ساختمان ریاست
    جمهوری (نام اصلی كاخ سفید) لنانفت سامانه خیابانهایی را مرتب
    می‌كرد كه خیابانهای سنتی، شبكه شهری را به طور

    قیمت فایل فقط 4,000 تومان

    خرید

    ساختمان‌ها

    كارگزاران معاملات املاك دفاتر مركزی سبز  (محیط زیست) در
    پایتخت تاسیس می‌كنند. در مارس 1791 پیر چارلز لانفانت شروع به
    بررسی سرزمین خود كه نهایتآً پایتخت شد. برای مرتب كردن اماكن
    مهمی مانند یادمانی (ساختمانهای یاد بود) ساختمان كنگره، ساختمان
    ریاست جمهوری (نام اصلی كاخ سفید) لنانفت سامانه خیابانهایی را
    مرتب می‌كرد كه خیابانهای سنتی، شبكه شهری را به طور قطری قطع
    می‌كردند. طرح او به واشنگتون، چیده مانی منحصر به فرد داد كه این
    ویژگی را به هیچ وجه با گذشت زمان از دست نداده است.

    تقاطع های زاویه‌دار شهر بلوك‌های شهری غیر معمولی را ایجاد كردند
    كه این بلوكها مشكلات زیادی را برای معماران به وجود آورده است.
    یك نمونه از این موارد بلوك سه گوشی است (مثلثی) كه در شمال غربی
    شهر كاپیتول آمریكا قرار دارد. كه الان مزین به دفاتر مركزی موسسة
    ملی كارگزاران معاملات املاك می‌‌‌باشد. معماران، مهندسان، تولید
    كنندگان و پیمانكاران در طراح و ساخت این ساختمان سه گوش منحصر به
    فرد همكاری نزدیكی داشتند. این ساختمان كه با ؟؟ منحنی شكل و شیشة
    آبی رنگ از سایه ساختمانها تمیز داده می‌‌شود، برای استفاده بهینه
    از فضا طراحی شده است. معماران و مهندسان این ساختمان را طراحی
    كردند تا بهترین استفادة ممكنه را از فضایی به مساحت 636 متر مربع
    كه سابقاً توسط موسسة گاز تصرف شده بود بنمایند.

    لوئیس فرماندو، مهندس، ساختمانی، در این پروژه و همچنین رئیس
    موسسة مهندسان معماری در ویرچینا می‌گوید كه این پروژه منحصر به
    فرد است زیرا شما مجبور نبوده‌ای كه با مقیاس اینچ یا فوت 
    كار كنید. بلكه در مقیاس كسری از اینچ می‌بایست كار كنید تا
    ساختمان اندازه باشد.

    فرماندو با شركتی معماری Gundpartnerdhip واقع در كمبریج،
    ماساچوست و شركت معماری SMB واقع در واشنگتون دی سی در طراحی و
    مهندسی این ساختمان مشاركت و همكاری نمود.

    این ساختمان سه گوش روی هفده ستون به قطر 24 اینچ كه در محیط فضا
    قرار دارند سوار گردیده است.

    دو طبقه پاركینگ زیر این ساختمان وجود ندارد تا 1/9 متر (سی فوت)
    زیر مركز فریدی بین خیابان نیوجرسی و شرق ساختمان امتداد یافته
    است. در نقطه‌ای زیر انتهای جنوبی ساختمان رمپی‌مان طبقة پاركینگ
    پائین و طبقات بالای پاركینگ، یك ستون داخلی به قطر 24*24 اینچ
    قرار دارد كه دو ستون فولادی 38*17 اینچ را نگه می‌دارد. این ستون
    بار ساختمانی بسیار عظیمی را متحمل می‌كند و هارا در استفاده از
    ستونهای داخلی در طبقات فوقانی بی‌نیاز می‌كند. قسمت مركزی
    ساختمان فضایی برای دو مجموعه پلكان، سه آسانسور، اتاقهای استراحت
    و تجهیزات تعمیر و نگهداری فراهم می‌كند. در دو طرف راه پله‌ها كه
    به سمت شرق خارج می‌شوند دیواره‌هایی به ضخامت 356 میلی متر و
    پهنای 2 متر (6فوت) در تمام ارتفاع 130 فوتی ساختمان امتداد
    می‌یابند.

    اولین و دومین طبقه متفاوت از سایر طبقات طراحی شده‌اند
    دیواره‌های خارجی مركب از پنجره‌های شیشه‌ای شفاف آلومینیوم بین
    ستونها به نحوی واقع شده‌اند كه حدود نصف مرستون به سمت داخل
    ساختمان كشیده شده است.

    اتصالی بتونی به بخش داخلی ستونها وصل شده است و به سمت داخل
    امتداد دارد تا سنگهای طبقة دوم را نگه دارد در طبقات فوقانی
    ستونها كاملاً داخل ساختمان قرار دارند و قالبهای بتونی تا آنجایی
    امتداد دارند كه انحنای شیشه‌ای ساختمان برسند. در این طبقات
    تیرهای 14 اینچ و ضخیم كه بعد از بتون ریزی كشیده شده‌اند به
    ستونها متصل شده‌اند تا قالبهای بتونی آن طبقه را نگه دارند. این
    تیرآهنهای تخت با خمیدگی نما هماهنگی داشته و در دامنه‌ای حدود 4
    تا 8 فوت تغییر پهنا می‌دهند. از آنجا كه هیچ ستون داخلی میان بخش
    مركزی و دیوار پهن جنوبی وجود ندارد مهندسان مجبور هستند كه توضیع
    بار را در این بخش به دو طریق موازنه كنند.

    آنها تیرآهنی پهن و مسطح به ضخامت4 فوت طراحی كردند كه از دیوار
    جنوبی تا بخش مركزی امتداد دارد. همچنین بتون اضافی در مقاطع
    بتونی ریختند تا خمش تیرآهن را تعدیل نمایند. بام این ساختمانها
    دارای مركز خرید و یك چهار طاقی می‌باشد. فضایی نیز برای
    آسانسورها، پلكان و تجهیزات تهویة هوا فراهم شده است.

    در قسمت جنوبی ساختمان مركز خرید چشم اندازی از منطقة كاپیتول به
    دست می‌دهد. آب باران آبیاری درختان و گیاهان مركز خرید در طبقة
    همگف مورد استفاده قرار گیرد. د شمال ساختمان در سمت باریك، برجی
    به ارتفاع 163 فوت به عنوان نماد معماری افزوده شده است.

    اگر چه این برج بدون تكیه است، اما توسط تعدادی میلگرد كه آن را
    به مقاطع بتونی طبقات متصل می‌كنند ثابت نگه داشته می شود. در سمت
    شرقی و غربی برج دیواری شیشه‌ای به ساختمان متصل می‌باشد و هر
    كدام از دیوارها توسط خرپایی نگهداری می‌شود. این دیواره‌ها
    یكپاچه و با نمایی شیشه‌ای ظاهر می‌شوند و این گونه به نظر می‌رسد
    نما از ساختمان عبور می‌كند و امتداد می‌یابد. شاید قابل
    توجه‌ترین ویژگی این ساختمان نمای شیشه‌ای و خمیدة آن باشد.

    سمت شرقی و غربی ساختمان پوششی از شیشة آبی رنگ ذوزنقه ای شكل
    دارند. انحنای ناهموار به نمای ساختمان ظاهر خاصی می‌دهد. اما
    طراحی نما چالشی بزرگی برای مهندسین بود زیرا قالبهای بتونی در هر
    طبقه می‌بایست دقیقاً با انحنای نما هماهنگ می‌شد. مهندسان
    می‌بایستی با تولید كنندة شیشه همكاری نزدیك می‌داشتند، تا مطمئن
    می‌شدند كه نمایی ساختمان دقیقاً با قالبهای بتونی 12 طبقة
    ساختمان هماهنگ هستند.

    محدودیت های فضا مهمترین چالش این پروژه بود. ادوارد جان می گوید:
    فضای كمی در ابعاد عمودی و افقی ساختمان وجود دارد. طبقة اول به
    عنوان یك لابی و محوطة همایش طراحی شده است. و ارتفاع آن 11 فوت و
    6 اینچ می‌باشد. مهندسان سازه ارتفاع مطلوب سقف را درحد 9 فوت
    (7/2 متر) نگه داشتند لوله‌ها و سیم كشی برق و معابر و مجاری
    تحویه را تعبیه نموده‌اند. مهندسین مكانیك فضایی بیشتر از 10 اینچ
    (254 میلی‌متر) برای كار در اختیار نداشتند. چالش بزرگ دیگر بر پا
    كردن سازه‌ها در قسمت شمالی ساختمان بود. این سازه‌ها شامل برج،
    پوشش شیشه‌ای بود. ساخت همة این عناصر باید كاملاً هماهنگ و هم
    زمان می‌شد تا اطمینان یا بیم كه همه چیز با هم هماهنگ شده‌اند.
    به عنوان مثال: برج نمی‌توانست بعد از امتداد شیشه‌ای بر پا شود
    چون نمی‌شد بین دو امتداد شیشه‌ای جاسازی گردد.

    بنابراین پیمانكاران باید همزمان این كارها را انجام می‌دادند.
    این ساختمان برای دریافت گواهی ساختمان سبز داوطلب شده است. عناصر
    هماهنگ با محیط زیست در آن شامل سیستم بازیافت آب و هوا و سیستمی
    كه می‌شد خودكار چراغهای ساختمان را به هنگام تابش خورشید تار
    می‌كرد.

    این گونه ساختمانها در واشنگتون دی سی برای اولین بار گواهی نامة
    مزبور را دریافت می‌نمایند.

    نشست تونل BiG DiG  

    شكاف غیر منتظره در دیواره تونل 93 بین ایالتی به عنوان پروژه
    بسیار مهمی با عنوان Big Dig توجه عموم را به شكاف‌ها و نشتی‌هایی
    دیگر در ساختمان‌های نیمه تمام متوجه كرده است و باعث سلب اعتماد
    عمومی در پروژه 6/14 بیلیون دلاری شده است.

    این شكاف در 15 سپتامبر رخ داد وقتی كه آب زیر زمینی از سوارخی كه
    در دیوار دوغابی باز شده بود و در حدود 70 فوتی (21 متری) زیر سطح
    خیابان قرار داشت، شروع به جریان نمود.

    این سوراخ در جایی ایجاد شد كه در آنجا یك ایراد ساختاری در هنگام
    ساخت ناشی از سیمان، خاك و نخاله‌های ساختمانی بوجود آمده بود.
    این مطلب را جورج تامارد مهندس مشاوری كه برای بازرسی و بررسی این
    اتفاق انتخاب و اعزام شده بود، عنوان نمود. این نشتس (سوارخ) باعث
    جریان باریكی از آب در یك مسیر گردید كه بعداً درزبندی و پوشیده
    شد. مهندسین بررسی كننده تونل بعد از این واقعه (نشتی سپتامبر)
    هفت مورد مشابه توسط صفحات فولادی دیگری را پیدا نمودند. اگر چه
    این موارد جزئی تر و كم اهمیت‌تر از مورد قبل بودند ولی می‌بایست
    تعمیر می‌شدند.

    در این اثنا رسانه‌ها صدها نشتی (اكثراً كوچك) در بام همان تونل
    را گزارش نمودند. و نهایتاً كمیتة حمل و نقل مجلس شروع به بررسی
    موضوع در دو روز آخر سال پیش نمود. كمیتة اصلاحات دولتی مجلس
    نمایندگان آمریكا در حال برنامه‌ریزی برای انجام یك تحقیق و تفحص
    از ماجرا بود. با توجه به تحقیق و تفحص تامارو و بازرسی دیگر به
    نام جك لملی دقیق شدن تا بین مشكلات دیوار دوغابی و نشتی بام
    تونلها تمایز پیدا نمایند.

    متأسفانه بین نشتی دیوار كه یك خطای ساخت و ساز است و خیلی از
    نشتی‌های نرمال و كوچك اشتباه زیادی صورت می‌گیرد. و در تونلهایی
    نیز صورت می‌گیرد كه هنوز در دست ساخت هستند. این مطلب را مك
    دونالد عنوان نمود. او اظهار داشت:

    جستجو و پوشاندن نشتی در دیوارها و مفصلها در یك مسیر طبیعی ساخت
    تونل اجتناب ناپذیر است.

    مك دونالد تأیید كرد كه تونلها محكم بوده و ایمن ساخته می‌شود و
    نشتی‌های بام به طور سیستماتیك با تزریق دوغاب سیمان درزگیری و
    پوشانده می‌شوند برنامه كنترل نشتی‌ها چندین ماه طول می‌كشد تا
    كامل شود. توسعه و اجرای تعمیرات دیوارها به گونه‌ای رضایت بخش
    پیچیده‌تر خواهد بود. چنین تعمیری احتمالاً مستلزم انحراف مسیر آب
    در خارج تونل به سمت آبهای زیر زمینی می‌باشد تا هر یك از
    دیواره‌ها و قسمتهای  مخروب شده جایگزین گردند. تامارو
    می‌گوید: چلپ دوباره اعتماد عمومی نسبت به امنیت تونل مهمترین
    مطلب می‌باشد. او می‌گوید: مشكلات زیادی در مهندسی و ساخت در این
    زمینه در شهر بوستون آمریكا وجود دارد.

    جلوگیری از سیل

    كالاتراوا روی سه رودخانه والاس، پل می زند

    اگر تلاشها برای افزایش حفاظت در برابر سیل توجهات بیش از انتظاری
    را به خود جلب نموده است، احتمالاً به خاطر اجرای سیل بندهایی روی
    رودخانة دالاس می‌باشد. این جلب توجه همچنین به علت بهبود سیستم
    حمل و نقل این منطقه می‌باشد. از محل طراحی سه پل بزرگراهی توسط
    یك موسسة معماری اسپانیایی می‌گذرد این پلها اولین نمونة بزرگراهی
    در ایالت متحدة آمریكا بوده اند.

    این پروژه‌ها برای حفاظت از فعالیت‌های تجاری خرمندان در برابر
    سیلاب‌های دوره‌ای رودخانة Trinity  است كه د مسیر جنوب شرقی
    و از میان شهر عبور می‌كند. این پروژه اول در كنگره در سال 1965
    تصویب شد اما هرگز اجرا نشد اما بعد از سیل‌های مهیب 1989 و 1990
    مسئولین شهر از مهندسین ارتش آمریكا درخواست بررسی مجدد طرح را
    نمودند. امروز پروژه 3/1 میلیارد دلاری این رودخانه نه فقط برای
    كنترل سیل بلكه ؟؟ توسعه اقتصادی، حمل و نقل و مدیریت زیست محیطی
    مطرح می‌باشد. این پروژه بزرگترین كار پروژه‌ای عمومی این شهر
    تاكنون بوده است. مدیر پروژه این طرح می‌گوید: این برنامه در 1960
    تصویب شد و در آن ساخت سیل بند و هدایت جریان آب رودخانه جای خود
    را به رویكردی زیست محیطی داده است، و شامل ساخت دو ساختار بزرگ
    (سیل بند كادیلاك با ارتفاع 7/3 كیلومتر در كرانة غربی رودخانه و
    سیل بند لامار با ارتفاع 7/4 كیلومتر در كرانة شرقی).

    این سیل بندها با ارتفاع متوسط 6/4 و 5/5 متر طراحی شدن  تا
    منطقه را در برابر سیلاب 800 ساله حفاظت كنند. آب سیل به
    زنجیره‌ای از كانالهای به ظاهر هدایت خواهند گردید.

    اولین پروژه از پروژه‌های هفت گانه مزبور در دست ساخت می‌باشد اما
    سه پروژه بعدی (كه ساخت آنها امسال آغاز خواهد شد) از نظر فنی
    چالش زاترین پروژه خواهد بود. این مطلب را رایس عنوان نموده است.

    او اظهار داشت این پروژه از سرزمین قدیمی عبور خواهد كرد كه باید
    به دقت درزگیری شود تا از نشست آب جلوگیری گردد. طول پروژه 6
    كیلومتر و به طور متوسط 183 متر پهناور خواهد داشت و جمعاً مساحت
    170 كیلومتر مربع را اشغال خواهد نمود. حفاظت از سیل هدف اولیه
    پروژه بوده است. ولی بازدیدكنندگان از دالاس ابتدا متوجه توسعة
    حمل و نقل بخصوص سه پل خارق العاده آزاد راه

    Wnodal Rodger  و بزرگراه‌های مواصلاتی بین ایالتی 35 و 30
    خواهند شد. 

    قیمت فایل فقط 4,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    مهندسی عمران
    ,
    ساختمانها
    ,
    نشست تونل


برچسب‌ها: بررسی,اخبار,مهندسی,عمران,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۳۰ توسط سامان سم دسته : نظر(0)

اساس زكات در حكومت اسلامی

اساس زكات در حكومت اسلامی

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • اساس زكات در حكومت اسلامی
    اساس زكات در حكومت اسلامیدسته:
    معارف اسلامی

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 28 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 38

    اساساً اصل زكات یك امر تشریعی است؛ اما موارد و متعلقات آن و
    بلكه منابع حد نصاب و مقدار آن از اموری است كه در هر زمان مربوط
    به امام و ولی امر است كه هرگونه صلاح بداند، تعیین كند پس طبق
    این برداشت، منابع زكات و سایر شرایط در هر زمانی دچار نوسان است
    آنچه در پی می آید، یكی از جدیدترین آثار حضرت آیت الله موسوی
    بجنوردی است كه از نظر خوانندگان گرامی می گ

    قیمت فایل فقط 6,000 تومان

    خرید

    زكات در حكومت اسلامی

    اساساً اصل زكات یك امر تشریعی است؛ اما موارد و متعلقات آن و
    بلكه منابع حد نصاب و مقدار آن از اموری است كه در هر زمان مربوط
    به امام و ولی امر است كه هرگونه صلاح بداند، تعیین كند. پس طبق
    این برداشت، منابع زكات و سایر شرایط در هر زمانی دچار نوسان است.
    آنچه در پی می آید، یكی از جدیدترین آثار حضرت آیت الله موسوی
    بجنوردی است كه از نظر خوانندگان گرامی می گذرد.

    زكات همچون نماز پیوسته جزء فرایض مهم به شمار می رفته است. همان
    گونه كه انبیای الهی وظیفه داشتند مردم را به اقامه نماز دعوت
    كنند،سخن می گوید، به اقامه صلات و ایتای زكات، آن هم مقارن با
    یكدیگر اشاره می كند.1 خداوند درباره حضرت اسماعیل(ع) می فرماید:
    (مریم، 54، 55). همان طور كه ملاحظه می شود، ایتای زكات نه تنها
    متوجه خود آن حضرت، بلكه به عنوان یك تشریع الهی برای عموم افراد
    و اهل و قوم ایشان نیز بوده است. در جای دیگر وقتی به میثاق با
    بنی اسرائیل می پردازد، عنوان می كند: (بقره، 83) از زبان حضرت
    مسیح(ع) نیز در گهواره می فرماید: (مریم، 31)؛ یعنی از نماز و
    زكات به عنوان دو فریضه ثابت و تغییرناپذیر مادام كه آن حضرت زنده
    است، یاد می كند. یا آنجا كه درباره اهل كتاب می گوید: (بینه، 5)
    درواقع وجود نماز و زكات را از جمله شروط دین می شمارد. بدین
    ترتیب معلوم می شود كه جاودانگی زكات به اندازه نماز است یعنی به
    قدمت تاریخ ادیان الهی از اولین تا آخرین. باید اذعان كرد كه نماز
    و زكات از مشخصات دین حنیف است كه خود فصل مشترك جمیع ادیان سماوی
    و حنفای مرسل می باشد. واژه زكات در قرآن از نظر لفظی و معنایی
    متجاوز از یكصد مرتبه تكرار شده است. در این میان واژه زكات به
    صورت معرفه 30 بار آمده كه 27 بار آن مقارن با كلمه صلات و حتی در
    یك آیه آورده شده است. از همین رو زكات به عنوان ركن دین مبین
    اسلام شناخته شده است و اساساً سنت قرآن است كه این دو را مقارن
    همدیگر عنوان می كند. بر همین مبنا ابوبكر گفت:

    1- (نمل، 3-1) در اینجا زكات به عنوان شرط ایمان و قرین و عدل
    نماز مطرح شده است.
    2- (مزمل، 20).

    3- (توبه، 11) در این آیه توبه، نماز و زكات، شروط ورود به دین
    اسلام معرفی شده اند.

         تشریع زكات در دین مبین اسلام در اولین
    آیات الهام شده به مهبط وحی آمده است. مثل آیه فوق الذكر از سوره
    مزمّل و نیز آیه 6 و7 از سوره فصلت كه می گوید: ، كه درواقع ندادن
    زكات را شرط شرك و كفر دانسته است. هرچند در اجرای این دستور
    گرانبهای اسلامی تا سال هشتم یا نهم مماطله شد یا حتی پس از نزول
    آیه شریفه: كه دستور صریح قرآن در اخذ زكات می باشد. رسول اكرم(ص)
    تا یكسال در امر جبایه و جمع آوری زكات امهال كردند، و در پایان
    سال عاملان زكات را برای جمع آوری و اخذ زكات اعزام نمودند. البته
    قول مشهور آن است كه زكات در مدینه تشریع شده است و آیات مكی مشعر
    به زكات را از نوع زكات نفس تفسیر و تأویل كرده اند. برخی اقتران
    زكات به ایتاء را بر زكات مال تفسیر نموده اند، چون ایتاء به
    معنای اعطا می باشد، لذا دلالت بر مال می كند.

    اما گفته اند كه زكات در آیات مكی به صورت مطلق و مستقل از حدود،
    قیود، نصاب و مقادیر و نیز جبایه و جمع آوری می باشد و زكات با
    تعیین نصاب، برنامه جمع آوری و اخذ آن در سال دوم هجری قمری و در
    مدینه واجب شده است زیرا در مدینه بود كه جماعت مسلمانان توانستند
    كیان مستقل و حكومت داشته باشند.

    سپس تكالیف و احكام اسلامی و از جمله زكات صورت جدیدی به خود گرفت
    و از حالت مطلق و عمومیت خود خارج و به شكل قوانین الزامی و
    اجرایی و عینی تبیین شد. در تأیید این قول گاه اظهار می شود كه
    آیات مكی به صورت وصفی یا اخباری است همچون: یا اما در آیات مدنی
    به صورت امر و دستور صریح آمده است مثل: .

    در اهمیت زكات همین بس كه از جمله فصول ممیز شرك و اسلام و مرز
    بین كفر و ایمان معرفی شده است: كه ایتای زكات را شرط ورود به دین
    و جماعت مسلمانان دانسته یا در آیه: ندادن زكات را شرط كفر و شرك
    قلمداد كرده و از اولین علامات آن شمرده است. همچنین می بینیم كه
    در قرآن دستور اجتناب و دست كشیدن از قتال با مشركان منوط به تحقق
    سه شرط است كه سومین آن ایتای زكات می باشد: (توبه، 5). بدین
    ترتیب سه شرط: توبه از شرك، اقامه نماز و ایتای زكات، می تواند
    موجبات كف مسلمانان از قتال با مشركان را فراهم سازد. درواقع
    تقارن همیشگی بین نماز و زكات در آیات كریمه قرآن، خود دلالت بر
    اهمیت و جایگاه پرمنزلت و اساسی آن داشته و به عنوان اصل و ركن
    دین و احكام اسلامی مشخص شده است. در روایات بسیاری نیز آمده است
    كه زكات از اركان خمسه اسلامی است و اساس اسلام بر آن استوار می
    باشد، همچون روایاتی كه بیان می دارند: . در آیاتی از قرآن كریم،
    پیامبر(ص) به جهاد با كسانی دعوت می شود كه حاضر به پرداخت زكات
    نیستند. همچنین در قصص و روایات متعدد، پیامبر(ص) پس از امتناع
    قوم یا قبیله ای از ایتای زكات، دستور آماده شدن لشكر وتجهیز قوا
    برای جنگ را صادر فرمودند. در زیر بعضی از این موارد آورده می شود
    كه در كتابهای معتبر تاریخ و سیره رسول الله(ص) نمونه های مشابه
    آنها قابل پیگیری است:

    1- (ابن هشام، ج 4، ص224). پیامبر گرامی اسلامی(ص) بشر بن سفیان
    را برای اخذ صدقات بنی كعب از قبیله خزاعه فرستادند. بشر به جانب
    ایشان آمد در حالی كه در نواحی آنان عمر بن جندب منزل گرفته بود.
    پس بنی خزاعه گوسفندان و سایر حیوانات خود را برای پرداخت زكات
    جمع آوری كردند. لكن بنی تمیم آن را زشت و منكر شمردند. لذا
    كمانهای خود را كشیده و شمشیرهای خود را برهنه نموده آماده قتال
    شدند. به ناچار مأمور زكات به حضور پیامبر(ص) آمد. رسول خدا
    فرمودند: (چه كسی داوطلب جنگ با این گروه است؟) آنگاه عیینه بن
    بدر فزاری به جنگ ایشان داوطلب شد. رسول الله او را با پنجاه سوار
    فرستادند. پس رفتار رسول خدا با كسانی كه از پرداخت زكات خودداری
    می كردند، مانند رفتار با كفار و مشركان بود و قتل آنان و اسیری
    زن و فرزندان ایشان را جایز و لازم می دانستند. اساساً رسول
    الله(ص) در نامه هایی كه به روسای قبایل می فرستادند در مورد زكات
    آنان را در صورت تمرد به غزا و جنگ تهدید می كردند.

    2- نامه رسول الله(ص) به اهل عمان (هیربد 1352، 85) كه در این
    نامه هم آمده است كه اگر زكات ندهید، با شماخواهیم جنگید.

    3 – اخذ زكات از قبیله بنی المصطلق یكی دیگر از شواهد تاریخی این
    مدعاست كه در سیره رسول الله است. در اثر اشتباه كاری ولید كه
    گفته بود مسلمانان از پرداخت زكات خودداری كرده اند، رسول الله
    تصمیم به جنگ و كارزار علیه آن قبیله را گرفتند. اما نزول آیه
    مباركه: (هیربد 1352، 86) مانع وقوع جنگ شد.

    4- به ابوبكر گفتند از آنان كه زكات نمی دهند اما نماز می گزارند،
    در گذر. ابوبكر گفت: (هیربد 1352، 87) به خدا بین دو چیزی كه خدا
    آن دو را با هم جمع كرده است اشاره به آیاتی كه در آن اقامه نماز
    و ایتای زكات مقارن یكدیگر آمده اند جدایی نمی اندازم. به خدا اگر
    زانوبند شتری را از آنچه خدا و رسول فرض كرده اند، ندهند، هر آینه
    با ایشان قتال خواهم كرد. اساساً زكات از همان ابتدا توسط مأموران
    پیامبر(ص) و خلفای صدر اسلام جمع آوری می شده است، جز در زمان
    عثمان كه به نقل از سیوطی در الاوائل آمده است: (هیربد 1352، 87)
    یعنی اولین كسی كه اخراج زكات را به خود صاحبان اموال زكوی تفویض
    و واگذار نمود و به صورت اجباری و با ارسال مأمور، زكات را جمع
    آوری نكرد عثمان بن عفان بود. علامه حلی در كتاب منتهی المطلب می
    گوید: وی همچنین می گوید: (بی تا، ذیل مبحث زكات).

    احادیث بسیاری بر عدم اعطای زكات بر غیرشیعه و سلاطین جور مثل بنی
    امیه و عباس تأكید دارند كه فرار از اعطای زكات شاید ریشه در همین
    اجتنابها داشته باشد و گرنه روایات صریحی داریم كه اجباری بودن
    اخذ زكات را نشان می دهد مثل روایتی از حضرت علی(ع) كه می فرماید:
    علی اخذ الزكوه من اموالهم لان الله یقول: خذ من اموالهم
    صدقه>. (علامه مجلسی 1403 ج 96، 86) بنابراین همان طور كه از
    تاریخ، سیره و روایات برمی آید، ایتای زكات اساساً فرض اجباری است
    كه می توان نسبت به افرادی كه از پرداخت آن امتناع می ورزند،
    متوسل به زور، قانون و حتی قتال شد.

    موارد وجوب زكات


         بنابر نظر مشهور بین فقیهان شیعه زكات
    بر نُه چیز واجب است:

    در حیوانات: گوسفند، شتر و گاو. در هر یك از دامهای سه گانه نصاب
    جداگانه ای است. گوسفند پنج نصاب، گاو دو نصاب و شتر 12 نصاب
    دارد. اینها اگر در بیابان بچرند و همه سال رها باشند و به كار
    گرفته نشوند و در تمام سال در ملك مالك باشند، صاحبان آنها، باید
    شماری از آنها را از باب زكات پرداخت كنند.

    در نقدینگی: طلا و نقره. در پولهای از جنس طلا و نقره سكه خورده
    اگر به نصاب لازم كه در طلا، نصاب نخست آن بیست و نصاب دوم آن
    چهار مثقال و در نقره نصاب نخست آن، 105 و نصاب دوم آن 21 مثقال
    است، برسند.

    از سوی دیگر، به اعتبار اینكه وسیله پرداخت قیمت در معاملات و سكه
    رایج بود، در شریعت اسلام موضوع حكم وجوب زكات شده است و با
    استناد به برخی روایات چنین می نماید كه هدف از وجوب زكات، در
    حالی كه نقدین در آخر سال به حد نصاب معین برسد، مبارزه با فقر
    است. به گونه ای كه اگر مقدار زكات برای رفع فقر كافی نبود، بشود
    (با نصاب بالاتر) مبلغ معین زكات را اضافه كرد. در قانون اسلامی،
    به استناد روایات و اجماع فقها، وجوب پرداخت زكات نقدین، مشروط به
    شرایط معینی است. از جمله آنكه باید نقدین، مسكوك و جاری در
    معاملات باشد و یك سال بر آن بگذرد و حد نصاب خاص داشته باشد. اما
    خود طلا و نقره، از آن جهت كه طلا و نقره است، زكات ندارد.
    بنابراین، چون مسكوك و رایج بودن برای معامله شرط است پس اگر طلا
    و نقره مسكوك به دلیل ضرب جدید یا تغییر شكل آن از بازار معامله
    خارج شد یا شخص، طلا و نقره مسكوك را ذوب كرد یا آن را تبدیل به
    زیور كرد، دیگر زكات ندارد. پس همان گونه كه در روایات تصریح شده
    وجوب زكات به این دلیل است كه طلا و نقره وسیله معامله است
    بنابراین، طلا و نقره مسكوك كه به شكل شمش یا دستبند یا گوشواره
    یا زیورآلات دیگر باشد یا اگر مسكوك از رواج افتاده باشد یا ذوب
    شده باشد، زكات ندارد. پس پرداخت زكات منحصر به درهم و دینار می
    باشد كه وسیله داد و ستد و قراردادها است.

    از آن رو كه درهم و دینار وسیله پرداخت قیمت كالا در معاملات است،
    معیار وجوب زكات نیز می باشد. بنابراین، وقتی طلا و نقره به پول
    تبدیل شد چه فلز چه كاغذ چون نمودار قدرت خرید و برطرف كننده
    نیازهای ضروری است و چون با تكیه به روایات، دلیل وجوب زكات
    مبارزه با فقر است همه اینها موجب می شود كه بگوییم در مورد اوراق
    مالی (بهادار) نیز در صورت رعایت شرایط لازم برای وجوب زكات نقدین
    یعنی گذشت یك سال و نصاب معین، زكات واجب است. زیرا در مورد نقدین
    الزام به پرداخت زكات به این علت بود كه نقدین وسیله معامله و
    مظهر قدرت خرید بود و همان گونه كه در روایات به صراحت آمده است،
    اگر معامله با نقدین صورت نگرفت مانند زیور آلات زكات بر آن واجب
    نیست.

    نكته مهم دیگر آنكه طلا و نقره ای كه در معاملات به عنوان بهای
    كالا به كار رفته است، طلا و نقره خالص نیست و مقدار معینی
    ناخالصی دارد. به همین جهت، نمی توان طلا و نقره را به اشكال
    مختلف از جمله به صورت درهم و دینار درآورد. اینكه داخلیها و
    ناخالصیها باید به چه نسبتی باشد، در وجوب پرداخت زكات مهم نیست.
    بلكه معیار وجوب پرداخت زكات صرفاً به رسمیت شناختن این دو، یعنی
    درهم و دینار جهت پرداختن به عنوان نقد رایج، میان اهالی شهر و
    عرف مردم بوده است. بنابراین، آنچه در روایات مربوط به زكات نقدین
    مهم است اینكه اینها به اعتبار سكه مورد معامله در عرف مردم رایج
    است و از این رو، خود فلز طلا و نقره در پرداخت وجوب زكات فقط به
    دلیل قدرت خریدی است كه داشته اند و وسیله پرداخت بوده اند. البته
    تعدادی از روایات با مبنای گذشته مغایر است. زیرا الزام به دفع
    زكات را منحصر به مقدار طلا و نقره خالصی می دانند كه در مسكوكات
    رایج در معاملات وجود دارد.

    با آنچه گذشت چون در حال حاضر، اوراق مالی به جای سكه های رایج در
    آن دوران، مظهر قدرت خرید و وسیله برآوردن نیازهای ضروری است، پس
    دلایل وجوب زكات با همان شرایطی كه در روایات آمده متوجه اوراق
    مالی نیز می شود و از این رو باید حد نصابی را كه در عصر تشریع
    اسلامی برای وجوب زكات وجود داشت، با اوراق مالی محاسبه كرده و پس
    از گذشت یك سال زكات آن را بپردازند (موسوی بجنوردی، 1380، ج1).

    در غلات چهارگانه، اگر پس از خشك شدن، به نصاب لازم: 288 من تبریز
    و 45 مثقال كم، برابر با 207/847 كیلوگرم برسد، قانون زكات آنها
    را در برمی گیرد و صاحبان آنها در هنگام وجوب زكات، كه در گندم و
    جو، وقت بستن دانه، در خرما هنگام زرد، یا قرمز شدن و در كشمش
    هنگام بستن دانه های انگور است، باید زكات آنها را پس از كسر
    هزینه بپردازد.

    زكات غلات چهارگانه، آبیاری شده از باران، یا رودخانه و به وسیله
    دلو، یا موتور و … است كه پس از جمع آوری محصول و كسر هزینه ها
    باید پرداخت گردد.

    از فقهای اهل سنّت، غیر از ابن حزم اندلسی، كه كشمش را از قانون
    زكات بیرون می داند، بر وجوب زكات در چیزهای نه گانه، اتفاق نظر
    دارند. صرفنظر از ناهماهنگی اندكی كه در پاره ای شرایط وجوب هر یك
    و اندازه نصاب آنها وجود دارد وجوب زكات را در آنها مسلّم می
    دانند (علامه حلی منتهی المطلب ج 1، 473؛ علامه حلی تذكره الفقها
    ج 1، 205؛ شیخ طوسی خلاف ج 2، 61-51؛ شیخ طوسی مبسوط ج 1، 190؛
    سید مرتضی جوامع الفقهیه، 240؛ شیخ مفید المقنعه، 234؛ شیخ انصاری
    كتاب الزكاه ج 10، 128؛ علامه حلی مختلف الشیعه ج 3، 72-71).
    از عبارت محقق و دیگران استفاده می شود در میان علمای شیعه، ابن
    جنید اسكافی، وجوب زكات را تنها در موارد نه گانه نمی داند بلكه
    در ذرت، عدس، كنجد، برنج و… نیز واجب می داند. ابن جنید، زكات
    زیتون و روغن آن را اگر از زمینهای عشریه به دست آمده باشند، واجب
    دانسته است.

    ابن جنید می گوید: در زمینهای عشری، زكات آنچه داخل پیمانه شود
    از: گندم، جو، كنجد، برنج، ارزن، ذرت، عدس، جوترش و دیگر دانه ها
    و از خرما و كشمش گرفته می شود.
      ابن جنید، زكات را در عسلی كه از زمینهای عشری به دست می
    آید، واجب می داند. از این عبارات استفاده می شود كه ابن جنید
    اسكافی، زكات را تنها در چیزهای نُه گانه نمی داند.
    غیر از ابن جنید، گویا یونس بن عبدالرحمان، از راویان و فقیهان
    بزرگ و از اصحاب امام كاظم و امام رضا(ع) (رجال نجاشی ج 2، 42 ش
    1209) چنین نظری داشته است. وی بر این نظر بوده كه ویژه بودن زكات
    در نُه چیز مربوط به صدر اسلام بوده و چیزهای دیگری پس از آن توسط
    پیامبر(ص) و امامان(ع) بدان افزوده شده است. وی می گوید:

    معنای سخن پیامبر كه فرموده: آن است كه واجب بودن زكات در نُه چیز
    در آغاز نبوت بوده است و همان گونه كه نماز در آغاز دو ركعت بود و
    سپس پیامبر(ص) بر آن هفت ركعت افزود، زكات نیز را در آغاز بر نُه
    چیز واجب فرمود و سپس بر همه دانه ها قرار داد.

    از ظاهر عبارت یونس بن عبدالرحمان برمی آید كه وی خواسته بین
    روایاتی كه زكات را فقط در نُه چیز واجب می دانند و روایاتی كه
    زكات را فراتر از نُه چیز واجب می دانند، جمع كند. از این رو، آن
    را توجیه كرده است.

    نعمان بن ابی عبدالله فقیه و قاضی القضاه حكومت فاطمیان، در نیمه
    دوم قرن چهارم (تهرانی، 324) نیز بر این نظر بوده كه زكات، غیر از
    موارد نه گانه را هم دربرمی گیرد.

    وی در توضیح این حدیث از پیامبر اكرم(ص): می نویسد:

    قیمت فایل فقط 6,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    اساس زكات در حكومت اسلامی
    ,
    موارد وجوب زكات


برچسب‌ها: اساس,زكات,در,حكومت,اسلامی,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۲۶ توسط سامان سم دسته : نظر(0)

بررسی سوره های قرآن

بررسی سوره های قرآن

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • بررسی سوره های قرآن
    بررسی سوره های قرآندسته:
    معارف اسلامی

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 47 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 44

    در آغـاز سوره سوگندهاى بیداركننده اى را ذكر مى كند و بعد از آن
    سخن ازپاره اى از ضعفهاى نوع انسان همچون كفر و بخل و دنیاپرستى
    به میان مى آورد وسرانجام با اشاره كوتاه و گویائى به مساله معاد
    و احاطه علمى خداوند به بندگان سوره را پایان مى دهد

    قیمت فایل فقط 9,000 تومان

    خرید

    سوره عادیات [100]

    این سوره در ((مدینه )) نازل شده و داراى 11 آیه است .

    محتوا و فضیلت سوره :.

    در آغـاز سوره سوگندهاى بیداركننده اى را ذكر مى كند, و بعد
    از آن سخن ازپاره اى از ضعفهاى نوع انسان همچون كفر و بخل و
    دنیاپرستى به میان مى آورد, وسرانجام با اشاره كوتاه و گویائى به
    مساله معاد, و احاطه علمى خداوند به بندگان ,سوره را پایان مى
    دهد.
    در فضیلت تلاوت این سوره از پیغمبر اكرم (ص ) آمده است : ((هركس
    آن راتلاوت كند به عدد هر یـك از حـاجـیـانـى كه (شب عید قربان )
    در ((مزدلفه )) توقف مى كنند و در آنجا حضور دارند ده حسنه به او
    داده مى شود.
    در حـدیـث دیـگرى از امام صادق (ع ) مى خوانیم : ((هركس سوره
    ((والعادیات ))را بخواند, و بر آن مـداومت كند, خداوند روز قیامت
    او را با امیرمؤمنان على (ع )مبعوث مى كند و در جمع او و میان
    دوستان او خواهد بود)).
    ناگفته پیداست كه این همه فضیلت براى آنهاست كه آن را برنامه
    زندگى خویش قرار دهند و به تمام محتواى آن ایمان دارند و عمل مى
    كنند.
    به نام خداوند بخشنده بخشایشگر.
    شـان نـزول : در حـدیثى آمده است كه : این سوره بعد از جنگ ((ذات
    السلاسل )) نازل شد و ماجرا چنین بود:.
    در سـال هشتم هجرت به پیغمبراكرم (ص ) خبر دادند كه دوازده هزار
    سوار درسرزمین ((یابس )) جـمـع شـده , و بـا یـكدیگر عهد كرده اند
    كه تا پیامبر(ص ) و على (ع ) رابه قتل نرسانند و جماعت مسلمین را
    متلاشى نكنند از پاى ننشینند!.
    پیغمبراكرم (ص ) جمع كثیرى از یاران خود را به سركردگى بعضى از
    صحابه به سراغ آنها فرستاد, ولـى بـعـد از گفتگوهائى بدون نتیجه
    بازگشتند, سرانجام پیامبر,على (ع ) را با گروه كثیرى از مهاجر و
    انصار به نبرد آنها اعزام داشت , آنها بسرعت به سوى منطقه دشمن
    حركت كردند و شبانه راه مـى رفـتـند, و صبحگاهان دشمن را درحلقه
    محاصره گرفتند, نخست اسلام را بر آنها عرضه داشـتـنـد چـون
    نـپذیرفتند هنوزهوا تاریك بود كه به آنها حمله كردند و آنان را
    درهم شكستند, عده اى را كشتند, وزنان و فرزندانشان را اسیر كردند,
    و اموال فراوانى به غنیمت گرفتند.
    سوره عادیات نازل شد در حالى كه هنوز سربازان اسلام به مدینه
    بازنگشته بودند, پیغمبرخدا(ص ) آن روز براى نماز صبح آمد, واین
    سوره را درنمازتلاوت فرمود.
    بعد از پایان نماز اصحاب عرض كردند: این سوره اى است كه ما تا به
    حال نشنیده بودیم !.
    فـرمـود: آرى , على (ع ) بردشمنان پیروز شد,وجبرئیل دیشب باآوردن
    این سوره به من بشارت داد ـ چند روز بعد على (ع ) با غنائم و
    اسیران به مدینه وارد شد.
    (آیه )ـ.

    سوگند به جهادگران بیدار!.

    گـفـتـیم این سوره با سوگندهاى بیدارگرى آغاز شده , نخست مى
    فرماید:((سوگند به اسبان دونده (مجاهدان ) در حالى كه نفس زنان
    پیش مى رفتند))(والعادیات ضبحا).
    یا به شتران حاجیان كه از سرزمین ((عرفان )) به ((مشعرالحرام )) و
    از ((مشعر))نفس زنان به سوى ((منى )) حركت مى كنند سوگند.
    و این تفسیر از جهاتى مناسبتر به نظر مى رسد, و در روایات اهل بیت
    (ع ) نیزوارد شده .
    (آیـه )ـ سـپـس مـى افـزایـد: ((و سـوگند به افروزندگان جرقه آتش
    )) در برخوردسمهایشان با سنگهاى بیابان (فالموریات قدحا).
    اسبان مجاهدانى كه چنان باسرعت به سوى میدان نبرد حركت مى كنند كه
    ازاثر برخورد سم آنها به سنگهاى بیابان جرقه ها مى پرد, یا شترانى
    كه بسرعت به مواقف حج مى دوند و سنگها و ریگها از زیر پاى آنها
    پریده و بر اثر برخورد به سنگهاى دیگر تولید جرقه مى كند.
    (آیه )ـ سپس در سومین سوگند, مى فرماید: ((و سوگند به هجوم آوران
    سپیده دم )) (فالمغیرات صبحا).
    (آیـه )ـ سـپـس بـه یـكى دیگر از ویژگیهاى این مجاهدان و مركبهاى
    آنهااشاره كرده , مى افزاید: آن چنان بر دشمن هجوم سریع مى برند
    ((كه گرد و غبار به هرسو پراكندند)) (فاثرن به نقعا).
    یـا ایـن كه بر اثر هجوم شتران حاجیان از مشعرالحرام به سوى منى ,
    گرد و غباراز هر سو پراكنده مى شود.
    (آیـه )ـ و در آخـریـن ویـژگى از ویژگیهاى آنها مى فرماید: ((و
    (ناگهان ) درمیان دشمن ظاهر شدند)) (فوسطن به جمعا).
    چـنـان هـجوم آنها غافلگیرانه و برق آسا بود كه در چند لحظه صفوف
    دشمن رااز هم شكافته و به قـلـب آنـها هجوم بردند, و جمعیت آنها
    را از هم متلاشى كردند, واین نتیجه همان سرعت عمل و بیدارى و
    آمادگى و شهامت و شجاعت است .
    و یا اشاره به ورود حاجیان از ((مشعر)) به قلب ((منى )) است .
    از اینجا روشن مى شود كه جهاد آن چنان عظمتى دارد كه حتى نفسهاى
    اسبهاى مجاهدان شایسته سوگند است , و همچنین جرقه هاى ناشى از
    برخوردسمشان به سنگها, و همچنین گرد و غبارى كه در فضا پخش مى
    كنند, آرى گرد وغبار صحنه جهاد هم پرارزش و باعظمت است .
    (آیـه )ـ بـعـد از این سوگندهاى عظیم به پاسخ قسم , یعنى ; چیزى
    كه سوگندها به خاطر آن یاد شـده اسـت پـرداخته , مى فرماید:
    ((مسلما انسان در برابر نعمتهاى پروردگارش بسیار ناسپاس و بخیل
    است )) (ان الا نسان لربه لكنود).
    هـمـان انـسان تربیت نایافته , همان انسانى كه انوار معارف الهى و
    تعلیمات انبیا برقلبش نتافته , و بالاخره همان انسانى كه خود را
    تسلیم غرائز و شهوات سركش نموده است او مسلما ((ناسپاس )) و
    ((بخیل )) است .
    تعبیر ((انسان )) در این گونه موارد به معنى انسانهاى شرور هوى
    پرست سركش و طغیانگر است .
    (آیه )ـ سپس مى افزاید: ((و او خود (نیز) بر این معنى گواه است ))
    (وانه على ذلك لشهید) چرا كه انسان نسبت به نفس خویش بصیرت دارد,
    و اگر صفات درونى خود را از هركس بتواند پنهان كند از خدا و وجدان
    خویش نمى تواند مخفى دارد, خواه به حقیقت اعتراف كند یا نه !.
    (آیـه )ـ در ایـن آیـه مى افزاید: ((و او علاقه شدید به مال
    دارد)) (وانه لحب الخیر لشدید) و همین علاقه شدید و افراطى او به
    مال و ثروت سبب بخل وناسپاسى و كفران او مى شود.
    اطـلاق ((خـیـر)) بـر ((مال )) به خاطر آن است كه در حد ذات خود
    چیز خوبى است , و مى توانند وسیله انواع خیرات گردد, ولى انسان
    ناسپاس و بخیل آن را ازهدف اصلیش بازداشته , و در مسیر خودخواهى و
    خودكامگى به كار مى گیرد.
    (آیـه )ـ سـپس به صورت یك استفهام انكارى توام با تهدید, مى
    فرماید:((آیا (این انسان ناسپاس و بـخـیـل و دنـیاپرست ) نمى داند
    در آن روز تمام كسانى كه درقبرها هستند برانگیخته مى شوند)) (افلا
    یعلم اذا بعثر ما فى القبور).
    (آیـه )ـ ((و آنـچـه در درون سـینه ها (از كفر و ایمان , اخلاص و
    ریا, كبر وتواضع , نیات خیر و سؤ) است آشكار مى گردد)) (وحصل ما
    فى الصدور).
    (آیه )ـ ((در آن روز پروردگارشان از آنها (و اعمال و نیاتشان )
    كاملا باخبراست )) و بر طبق آن به آنها كیفر مى دهد (ان ربهم بهم
    یؤمئذ لخبیر).
    آرى ! خـداونـد هـمـیـشه و در همه حال از اسرار درون و برون بطور
    كامل آگاه است ولى اثر این آگـاهـى در قیامت و به هنگام پاداش و
    كیفر ظاهرتر و آشكارترمى گردد و این هشدارى است به هـمـه انـسانها
    كه اگر به راستى به آن ایمان داشته باشند سد نیرومندى در میان
    آنان و گناهان ایجاد مى كند.
    ((پایان سوره العادیات )).

    سوره قارعه [101].

    این سوره در ((مكه )) نازل شده و داراى 11 آیه است .

    محتوا و فضیلت سوره :.

    این سوره بطوركلى از معاد و مقدمات آن سخن مى گوید, با
    تعبیراتى كوبنده و بیانى تكان دهنده , و انذار و هشدارى صریح و
    روشن , و سرانجام انسانها را به دوگروه تقسیم مى كند:.
    گـروهـى كـه اعـمـالـشـان در مـیـزان عـدل الـهى سنگین است , و
    پاداششان زندگانى سراسر رضـایـتـبخش در جوار رحمت حق , و گروهى كه
    اعمالشان سبك و كم وزن است و سرنوشتشان آتش داغ و سوزان جهنم
    .
    نام این سوره یعنى ((قارعه )) از آیه اول آن گرفته شده است .
    در فضیلت تلاوت این سوره در حدیثى از امام باقر(ع ) مى خوانیم :
    ((كسى كه سوره قارعه را بخواند خـداونـد مـتـعـال او را از فتنه
    دجال و ایمان آوردن به او حفظمى كند, و او را در قیامت از چرك
    جهنم دور مى دارد ان شااللّه )).
    به نام خداوند بخشنده بخشایشگر.

     (آیه )ـ.

    حادثه كوبنده !.

    این سوره كه در وصف قیامت است , نخست مى فرماید: ((آن حادثه
    كوبنده ))(القارعة ) .
    (آیه )ـ ((و چه حادثه كوبنده اى ))! (ما القارعة ).
    (آیه )ـ ((و تو چه مى دانى كه حادثه كوبنده چیست ))؟آن حادثه همان
    روزقیامت است (وما ادریك ما القارعة ).
    بـسـیـارى از مـفـسـران گـفته اند كه ((قارعة )) یكى از نامهاى
    قیامت است , ولى درست روشن نساخته اند كه آیا این تعبیر اشاره به
    مقدمات قیامت مى باشد كه عالم دنیا درهم كوبیده مى شود.
    و یا این كه منظور مرحله دوم , یعنى ; مرحله زنده شدن مردگان , و
    طرح نوین در عالم هستى است , و تعبیر به ((كوبنده )) به خاطر آن
    است كه وحشت و خوف وترس آن روز دلها را مى كوبد.
    ولى روى هم رفته احتمال اول مناسبتر به نظر مى رسد, هرچند در این
    آیات هر دو حادثه پشت سر یكدیگر ذكر شده است .
    (آیـه )ـ سـپـس در تـوصیف آن روز عجیب مى گوید: ((روزى كه مردم
    مانندپروانه هاى پراكنده خواهند بود)) (یوم یكون الناس كالفراش
    المبثوث ).
    تـشـبـیـه به ((پروانه )) به خاطر آن است كه پروانه ها معمولا خود
    را دیوانه وار به آتش مى افكنند و مى سوزانند, بدكاران نیز خود را
    در آتش جهنم مى افكنند.
    (آیـه )ـ سـپـس به سراغ یكى دیگر از اوصاف آن روز رفته , مى
    افزاید: ((وكوهها مانند پشم رنگین حلاجى شده مى گردد))! (وتكون
    الجبال كالعهن المنفوش ).
    سـابقا گفته ایم كه طبق آیات مختلف قرآن كوهها در آستانه قیامت
    نخست به حركت در مى آیند بـعد درهم كوبیده و متلاشى مى گردند و
    سرانجام به صورت غبارى در آسمان در مى آیند كه در آیـه مورد بحث
    آن را تشبیه به پشمهاى رنگین حلاجى شده كرده است , پشمهایى كه
    تنها رنگى از آنها نمایان باشد, و این آخرین مرحله متلاشى شدن
    كوههاست .
    (آیـه )ـ بـعـد بـه مـرحـلـه حشر و نشر و زنده شدن مردگان و تقسیم
    آنها به دوگروه پرداخته , مى فرماید: ((اما كسى كه (در آن روز)
    ترازوهاى اعمالش سنگین است )) (فاما من ثقلت موازینه ).
    (آیه )ـ ((در یك زندگى خشنودكننده خواهد بود)) (فهو فى عیشة راضیة
    )و تنها زندگى آخرت اسـت كـه سـراسـر رضـایـت و خشنودى و آرامش و
    امنیت و مایه جمعیت خاطر مى باشد, چرا كه زندگى دنیا هرقدر مرفه و
    پرنعمت باشد باز ازعوامل ناخشنودى خالى نیست .
    در حدیثى از امام صادق (ع ) آمده است كه وقتى از معنى ((میزان ))
    سؤال كردند, در پاسخ فرمود: ((ترازوى سنجش همان عدل است )).
    و در حدیثى مى خوانیم : ((امیرمؤمنان و امامان از دودمانش
    ترازوهاى سنجشند)).
    به این ترتیب وجود اولیااللّه یا قوانین عدل الهى مقیاسهائى هستند
    كه انسانها و اعمالشان را بر آنها عرضه مى كنند, و به همان اندازه
    كه با آنها شباهت دارند و مطابقت دارند وزنشان سنگین است .
    و روشن است كه سبك و سنگین بودن ((موازین )) به معنى سنگین و سبك
    بودن خود اعمال است .
    (آیه )ـ ((و اما كسى كه ترازوهایش سبك است )) (واما من خفت
    موازینه ).
    (آیه )ـ ((پناهگاهش هاویه [ دوزخ ] است )) (فامه هاویة ) كه در آن
    سقوطمى كند.
    تـعبیر به ((ام )) (مادر) در جمله فوق به خاطر این است كه مادر
    پناهگاهى است براى فرزندان كه در مـشـكلات به او پناه مى برند, و
    نزد او مى مانند, و در اینجا اشاره به این است كه این گنهكاران
    سبك عمل محلى براى پناه گرفتن جز دوزخ نمى یابند.
    (آیه )ـ ((و تو چه مى دانى هاویه چیست ))؟! (وما ادریك ماهیه
    ).
    (آیه )ـ ((آتشى است سوزان )) و فوق تصور همه انسانها (نار حامیة
    ).
    ((پایان سوره قارعه )).

    سوره تكاثر [102].

    این سوره در ((مكه )) نازل شده و داراى 8 آیه است .

    محتوا و فضیلت سوره :.

    مـحتواى این سوره نخست سرزنش و ملامت افرادى است كه بر اساس
    یك سرى مطالب موهوم بر یـكـدیگر تفاخر مى كردند, سپس هشدارى نسبت
    به مساله معاد و قیامت و آتش دوزخ , و سرانجام هشدارى در زمینه
    مساله سؤال و بازپرسى از نعمتها مى دهد.
    نام این سوره از آیه اول آن گرفته شده است .
    در فـضـیـلت تلاوت این سوره در حدیثى از پیغمبراكرم (ص ) مى
    خوانیم :((كسى كه آن را بخواند خـداونـد در بـرابـر نعمتهایى كه
    در دنیا به او داده او را موردحساب قرار نمى دهد و پاداشى به او
    مى دهد كه گوئى هزار آیه قرآن را تلاوت كرده )).
    بـدیـهى است این همه ثواب از آن كسى است كه آن را بخواند و در
    برنامه زندگى به كار گیرد و روح و جان خود را هماهنگ با آن
    بسازد.
    به نام خداوند بخشنده بخشایشگر.
    شان نزول : مفسران معتقدند كه این سوره درباره قبائلى نازل شد كه
    بریكدیگر تفاخر مى كردند, و بـا كـثرت نفرات و جمعیت یا اموال و
    ثروت خود بردیگران مباهات مى نمودند تا آنجا كه براى بالا بردن
    آمار نفرات قبیله به گورستان مى رفتند و قبرهاى مردگان هر قبیله
    را مى شمردند!.
    ولى مسلم است كه این شان نزول هرگز مفهوم آیه را محدود نمى
    كند.
    (آیه )ـ.

    بلاى تكاثر و تفاخر!.

    در آغاز سوره نخست با لحنى ملامت بار مى افزاید: ((افزون
    طلبى (و تفاخر)شما را به خود مشغول داشته (و از خدا غافل نموده )
    است )) (الهیكم التكاثر).
    (آیه )ـ ((تا آنجا كه به دیدار قبرها رفتید)) و قبور مردگان خود
    را برشمردیدو به آن افتخار كردید (حتى زرتم المقابر).
    از امـیـرمـؤمـنـان على (ع ) در نهج البلاغه آمده است كه بعد از
    تلاوت ((الهیكم التكاثر حتى زرتم الـمـقـابـر)) فـرمود: ((شگفتا!
    چه هدف بسیار دورى ! و چه زیارت كنندگان غافلى ! و چه افتخار
    موهوم و دردناكى به یاد استخوان پوسیده كسانى افتاده اند كه
    سالهاست خاك شده اند, آن هم چه یـادآورى ! با این فاصله دوربه یاد
    كسانى افتاده اند كه سودى به حالشان ندارند, آیا به محل نابودى
    پدران خویش افتخار مى كنند؟ و یا با شمردن تعداد مردگان و معدومین
    خود را بسیارمى شمرند؟ آنـهـا خـواهان بازگشت اجسادى هستند كه تار
    و پودشان از هم گسسته , وحركاتشان به سكون مبدل شده این اجساد
    پوسیده اگر مایه عبرت باشند سزاوارتراست تا موجب افتخار
    گردند))!.

    سرچشمه تفاخر و فخرفروشى !.

    یـكـى از عوامل اصلى تفاخر و تكاثر همان جهل و نادانى نسبت
    به پاداش كیفرالهى و عدم ایمان به معاد است .
    از ایـن گـذشته جهل انسان به ضعفها و آسیب پذیریهایش , به آغاز
    پیدایش وسرانجامش , از عوامل دیگر این كبر و غرور و تفاخر است
    .
    عامل دیگر همان احساس ضعف و حقارت ناشى از شكستهاست , كه
    افرادبراى پوشاندن شكستهاى خود پناه به تفاخر و فخر فروشى مى برند
    و لذا در حدیثى از امام صادق (ع ) مى خوانیم : ((هیچ كس تكبر به
    فخرفروشى نمى كند مگر به خاطرذلتى كه در نفس خود مى یابد)).
    (آیـه )ـ در ایـن آیـه آنها را با این سخن مورد تهدید شدید
    قرارداده ,مى فرماید: ((چنین نیست كه مى پندارید به زودى (نتیجه
    این تفاخر موهوم خود را)خواهید دانست )) (كلا سوف تعلمون ).
    (آیـه )ـ باز براى تاكید مى افزاید: ((باز چنان نیست كه شما مى
    پندارید به زودى خواهید دانست )) (ثم كلا سوف تعلمون ).
    در حـدیثى از امیرمؤمنان على (ع ) آمده است كه فرمود: ((گروهى از
    ما پیوسته درباره عذاب قبر در شك بودند تا این كه سوره الهیكم
    التكاثرنازل شد, تا آنجا كه فرمود: كلا سوف تعلمون ; منظور از آن
    عذاب قبر است , سپس مى فرماید: ثم كلا سوف تعلمون منظور عذاب
    قیامت است )).
    (آیـه )ـ سپس مى افزاید: ((چنان نیست (كه شما خیال مى كنید) اگر
    شماعلم الیقین (به آخرت ) داشتید)) افزون طلبى شما را از خدا غافل
    نمى كرد (كلا لوتعلمون علم الیقین ).
    ((یقین )) نقطه مقابل ((شك )) است و طبق روایات به مرحله عالى
    ایمان ((یقین ))گفته مى شود و براى آن سه مرحله است .
    1ـ عـلـم الـیـقـین ; و آن این است كه انسان از دلائل مختلف به
    چیزى ایمان آوردمانند كسى كه با مشاهده دود, علم به وجود آتش پیدا
    مى كند.
    2ـ عین الیقین ; و آن در جائى است كه انسان به مرحله مشاهده مى
    رسد و باچشم خود مثلا آتش را مشاهده مى كند.
    3ـ حـق الـیـقین ; و آن همانند كسى است كه وارد آتش شود و سوزش آن
    رالمس كند, و به صفات آتـش متصف گردد, و این بالاترین مرحله یقین
    است , كه درحقیقت از دو علم تشكیل یافته : علم به معلوم و علم به
    این كه خلاف آن علم محال است .
    (آیه )ـ باز براى تاكید و انذار بیشتر مى افزاید: ((قطعا شما جهنم
    را خواهید دید))(لترون الجحیم ) .
    (آیه )ـ ((سپس (با ورود در آن ) آن را به عین الیقین خواهید دید))
    (ثم لترونها عین الیقین ).
    (آیه )ـ ((سپس در آن روز (همه شما) از نعمتهائى كه داشته اید
    بازپرسى خواهید شد)) (ثم لتسئلن یومئذ عن النعیم ).
    باید در آن روز روشن سازید كه این نعمتهاى خداداد را در چه راهى
    مصرف كرده اید؟ و از آنها براى اطـاعـت الـهـى یـا مـعـصـیـتش كمك
    گرفته اید, یا نعمتها را ضایع ساخته هرگز حق آن را ادا ننموده
    اید؟.
    ((نـعـیم )) یك معنى بسیار گسترده دارد كه همه مواهب الهى را اعم
    از ((معنوى ))مانند دین و ایـمـان و اسـلام و قـرآن و ولایـت , و
    انـواع نـعمتهاى ((مادى )) را اعم از فردى و اجتماعى شامل مـى
    شـود, مـنتها نعمتهایى كه اهمیت بیشترى دارند مانند نعمت ((ایمان
    و ولایت )) بیشتر از آنها سؤال مى شود كه آیا حق آنها ادا شده یا
    نه ؟.
    ((پایان سوره تكاثر)).

    سوره عصر [103].

    این سوره در ((مكه )) نازل شده و داراى 3 آیه است .

    محتوا و فضیلت سوره :.

    جـامـعیت این سوره به حدى است كه به گفته بعضى از مفسران
    تمام علوم ومقاصد قرآن در این سوره خلاصه شده است .
    نخست از سوگند پرمعنى به ((عصر)) شروع مى شود سپس سخن از
    زیانكاربودن همه انسانها كه در طـبیعت زندگى تدریجى نهفته است به
    میان مى آورد, بعدفقط یك گروه را از این اصل كلى جدا مى كند, آنها
    كه داراى برنامه چهارماده اى زیرهستند:.
    ایـمـان , عـمـل صالح , سفارش یكدیگر به حق , و سفارش یكدیگر به
    صبر و این چهار اصل در واقع برنامه هاى اعتقادى و عملى و فردى و
    اجتماعى اسلام را در برمى گیرد.
    دربـاره فـضـیـلـت تـلاوت ایـن سـوره در حـدیثى از امام صادق (ع )
    مى خوانیم :((هركس سوره ((والـعـصر)) را در نمازهاى نافله بخواند
    خداوند او را در قیامت برمى انگیزد در حالى كه صورتش نورانى ,
    چهره اش خندان و چشمش (به نعمتهاى الهى ) روشن است , تا داخل بهشت
    شود))!.
    و معلوم است كه این همه افتخار و سرور و شادمانى از آن كسى است كه
    این اصول چهارگانه را در زندگى خود پیاده كند, نه فقط به خواندن
    قناعت نماید.
    به نام خداوند بخشنده بخشایشگر.
    (آیـه )ـ در ابـتـداى ایـن سـوره بـا قسم تازه اى روبرو مى شویم ,
    مى فرماید: ((به عصرسوگند))! (والعصر).
    واژه ((عصر)) در اصل به معنى ((فشردن )) است , و سپس به وقت عصر
    اطلاق شده , به خاطر این كه برنامه ها و كارهاى روزانه در آن
    پیچیده و فشرده مى شود.
    سـپس این واژه به معنى مطلق ((زمان )) و دوران تاریخ بشر و یا
    بخشى از زمان ,مانند عصر ظهور اسـلام و قیام پیغمبراكرم (ص ), و
    امثال آن استعمال شده است , ولذا در تفسیر این سوگند بعضى از
    مـفـسـران آن را اشـاره به سراسر زمان و تاریخ ‌بشریت دانسته اند
    كه مملو از درسهاى عبرت , و حـوادث تـكـان دهـنـده و بـیدارگراست
    , و روى همین جهت آن چنان عظمتى دارد كه شایسته سوگند الهى است
    .
    ولـى بـعـضـى دیگر روى قسمت خاصى از این زمان مانند عصر قیام
    پیغمبراكرم (ص ) یا عصر قیام حـضـرت مـهـدى (عـج ) كـه داراى
    ویـژگى و عظمت خاصى در تاریخ بشر بوده و هست انگشت گذارده , و
    سوگند را ناظر به آن مى دانند.
    ولى مناسبتر همان عصر به معنى زمان و تاریخ بشر است , چرا كه
    بارهاگفته ایم سوگندهاى قرآن همواره متناسب با مطلبى است كه سوگند
    به خاطر آن یادشده , و مسلم است كه خسران انسانها در زندگى نتیجه
    گذشتن زمان عمر آنهاست .
    و یـا عصر قیام پیغمبر خاتم (ص ) به خاطر این كه برنامه چهار ماده
    اى ذیل سوره در چنین عصرى نازل گردیده .
    (آیـه )ـ در این آیه اشاره به چیزى مى كند كه این سوگند مهم براى
    آن یادشده است , مى فرماید: ((به یقین انسانها همه در زیانند))
    (ان الا نسان لفى خسر).
    سـرمـایـه هـاى وجـودى خود را چه بخواهند یا نخواهند از دست مى
    دهند,ساعات و ایام و ماهها و سـالـهاى عمر بسرعت مى گذرد, نیروهاى
    معنوى و مادى تحلیل مى رود, و توان و قدرت كاسته مى شود.
    یك قلب استعداد معینى براى ضربان دارد, وقتى آن استعداد و توان
    پایان گرفت قلب خود به خود مى ایستد, بى آنكه عیب و علت و بیمارى
    در كار باشد, واین در صورتى است كه بر اثر بیمارى قبلا از كار
    نیفتد همچنین سایر دستگاههاى وجودى انسان و سرمایه و استعدادهاى
    مختلف او.
    بـه هـر حـال از نظر جهان بینى اسلام دنیا یك بازار تجارت است
    همان گونه كه در حدیثى از امام هادى (ع ) مى خوانیم : ((دنیا
    بازارى است كه جمعى در آن سودمى برند و جمع دیگرى زیان )).
    آیـه مـوردبحث مى گوید: همه در این بازار بزرگ زیان مى كنند, مگر
    یك گروه كه برنامه آنها در آیه بعد بیان شده است .
    (آیه )ـ آرى ! تنها یك راه براى جلوگیرى از این خسران عظیم و زیان
    قهرى و اجبارى وجود دارد, فـقط یك راه كه در آخرین آیه این سوره
    به آن اشاره شده است , مى فرماید: ((مگر كسانى كه ایمان آورده و
    اعـمـال صـالح انجام داده اند, ویكدیگر را به حق سفارش كرده , و
    یكدیگر را به شكیبایى و استقامت توصیه نموده اند)) (الا الذین
    آمنوا وعملوا الصالحات وتواصوا بالحق وتواصوا بالصبر).

    برنامه چهار ماده اى خوشبختى !.

    قرآن براى نجات از آن خسران عظیم برنامه جامعى تنظیم كرده
    كه در آن برچهار اصل تكیه شده است:.
    اصـل اول در ایـن بـرنـامـه مـسـالـه ((ایـمـان )) اسـت كـه
    زیـربـنـاى همه فعالیتهاى انسان را تـشـكـیـل مى دهد,چراكه
    تلاشهاى عملى انسان از مبانى فكرى واعتقادى او سرچشمه مى گیرد, نه
    همچون حیوانات كه حركاتشان به خاطر انگیزه هاى غریزى است .
    وبه تعبیر دیگراعمال انسان تبلورى است از عقائد وافكار او, وبه
    همین دلیل تمام انبیاى الهى قبل از هـرچـیـز بـه اصلاح مبانى
    عقیدتى امتها مى پرداختند,مخصوصابا شرك كه سرچشمه انواع رذائل و
    بدبختیها وپراكندگیهاست به مبارزه مى پرداختند.
    در اصل دوم به میوه درخت بارور و پرثمره ایمان پرداخته از ((اعمال
    صالح ))سخن مى گوید.
    آرى ((صـالـحـات )) همان ((اعمال شایسته )) نه فقط عبادات , نه
    تنها انفاق فى سبیل اللّه ,نه فقط جـهـاد در راه خـدا, نـه تـنها
    كسب علم و دانش , بلكه هر كار شایسته اى كه وسیله تكامل نفوس و
    پرورش اخلاق و قرب الى اللّه و پیشرفت جامعه انسانى درتمام زمینه
    ها شود.
    و از آنجا كه ایمان و اعمال صالح هرگز تداوم نمى یابد مگر این كه
    حركتى دراجتماع براى دعوت بـه سـوى حـق و شـنـاخت و معرفت آن از
    یكسو, و دعوت به استقامت و صبر در طریق انجام این دعـوت از سوى
    دیگر صورت پذیرد, به دنبال این دو اصل , به دو اصل دیگر اشاره مى
    فرماید كه در حقیقت ضامن اجراى دو اصل اساسى ((ایمان )) و ((عمل
    صالح )) است .
    در اصـل سـوم بـه مـسـالـه ((تواصى به حق )) یعنى دعوت همگانى و
    عمومى به سوى حق اشاره مـى كـنـد تـا هـمـگان حق را از باطل به
    خوبى بشناسند و هرگز آن رافراموش نكنند و در مسیر زندگى از آن
    منحرف نگردند.
    در اصـل چهارم مساله شكیبائى و ((صبر)) و استقامت و سفارش كردن
    یكدیگربه آن مطرح است , چـرا كـه بـعد از مساله شناخت و آگاهى ,
    هركس در مسیر عمل درهر گام با موانعى روبرو است اگر استقامت و صبر
    نداشته باشد هرگز نمى توانداحقاق حق كند, و عمل صالحى انجام دهد و
    یا ایمان خود را حفظ كند.
    آرى ! احـقـاق حق و اجراى حق , و اداى حق در جامعه جز با یك حركت
    وتصمیم گیرى عمومى و استقامت و ایستادگى در برابر موانع ممكن نیست
    .
    ((صـبـر)) در اینجا نیز معنى وسیع و گسترده اى دارد كه هم صبر بر
    اطاعت راشامل مى شود, و هم صبر در برابر انگیزه هاى معصیت , و هم
    صبر در برابر مصائب و حوادث ناگوار, و از دست دادن نیروها و
    سرمایه ها و ثمرات .
    و بـه راسـتـى اگر مسلمانان امروز همین اصول چهارگانه را در زندگى
    فردى واجتماعى خود اجرا كنند مشكلات و نابسامانیهاى آنها حل مى
    شود, عقب ماندگیهاجبران مى گردد, و ضعفها و شكستها به پیروزى مبدل
    مى شود, و شر اشرار جهان ازآنها قطع مى گردد.
    ((پایان سوره عصر)).

    سوره همزه [104].

    این سوره در ((مكه )) نازل شده و داراى 9 آیه است .

    محتوا و فضیلت سوره :.

    در این سوره از كسانى سخن مى گوید كه تمام هم خود را متوجه
    جمع مال كرده , و تمام ارزشهاى وجـودى انسان را در آن خلاصه مى
    كنند, سپس نسبت به كسانى كه دستشان از آن خالى است به دیده حقارت
    مى نگرند و آنها را به باد استهزامى گیرند.
    و در پـایـان سوره از سرنوشت دردناك آنها سخن مى گوید كه چگونه به
    صورت حقارت آمیزى در دوزخ پـرتـاب مى شوند, و آتش سوزان جهنم قبل
    ازهرچیز بر قلب آنها مسلط مى گردد, و روح و جان آنها را به آتش مى
    كشد.
    در فـضـیـلـت تـلاوت این سوره در حدیثى از پیغمبراكرم (ص ) آمده
    است :((هركس این سوره را تـلاوت كـنـد بـه عـدد هر یك از كسانى كه
    محمد و یارانش رااستهزا كردند ده حسنه به او داده مى شود)).
    و در حـدیـثى از امام صادق (ع ) مى خوانیم : ((هركس آن را در نماز
    فریضه اى بخواند فقر از او دور مى شود, روزى به او رو مى آورد, و
    مرگهاى زشت و بد از اوقطع مى گردد)).
    به نام خداوند بخشنده بخشایشگر.
    شـان نـزول : جمعى از مفسران چنین گفته اند كه آیات این سوره
    درباره ولیدبن مغیره نازل شده است كه پشت سر پیغمبراكرم (ص ) غیبت
    مى كرد, و در پیش روطعن و استهزا مى نمود.
    بعضى دیگر آن را درباره افرادى دیگرى از سران شرك و دشمنان كینه
    توز وسرشناس اسلام مانند ((اخنس بن شریق )) و ((امیة بن خلف )) و
    ((عاص بن وائل ))دانسته اند.
    ولى چنانچه این شان نزولها را بپذیریم باز عمومیت مفهوم آیات
    شكسته نمى شود, بلكه شامل تمام كسانى است كه داراى این
    صفاتند.
    (آیه )ـ.

    واى بر عیبجویان و غیبت كنندگان !.

    ایـن سـوره با تهدیدى كوبنده آغاز مى شود, مى فرماید: ((واى بر هر
    عیبجوى مسخره كننده اى !)) (ویل لكل همزة لمزة ).
    آنها كه با نیش زبان و حركات , دست و چشم و ابرو در پشت سر و پیش
    رو,دیگران را استهزا كرده , یا عیبجوئى و غیبت مى كنند, یا آنها
    را هدف تیرهاى طعن وتهمت قرار مى دهند.
    از مجموع كلمات ارباب لغت استفاده مى شود كه دو واژه ((همزه )) و
    ((لمزه )) به یك معنى است , و مـفـهـوم وسـیعى دارد كه هرگونه
    عیبجوئى و غیبت و طعن واستهزا به وسیله زبان و علائم و اشارات و
    سخن چینى و بدگوئى را شامل مى شود.

    قیمت فایل فقط 9,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    بررسی سوره های قرآن
    ,
    سوره قارعه

    x

     

    این مطالب را نیز ببینید!

     

    دسته: عمران بازدید: 1 بار فرمت فایل: ppt حجم فایل: 403 کیلوبایت تعداد صفحات فایل: ...


برچسب‌ها: بررسی,سوره,های,قرآن,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۲۲ توسط سامان سم دسته : نظر(0)

بررسی آغاز خداشناسی و خودشناسی

بررسی آغاز خداشناسی و خودشناسی

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • بررسی آغاز خداشناسی و خودشناسی
    بررسی آغاز خداشناسی و خودشناسیدسته:
    معارف اسلامی

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 35 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 26

    آغاز خداشناسی، خود شناسی است
    خودشناسی چگونه است؟
    به چند نمونه
    از ویژگی های انسان التفات كنیدتا خالق را بهتر بشناسید
    1 هرگاه
    به این حقیقت واقف شود كه آدم خلیفه خدا بر روی زمین است یعنی
    آیینه تمام نمای صفات الهی است و هركس بخواهد خدا را ببیند می
    تواند او را كه ساخته شده و دست پرورده خداوند است مشاهده نماید
    چنین كسی خدای خود را خواهد شناخت

    قیمت فایل فقط 6,000 تومان

    خرید

    فهرست مطالب

    عنوان                                                                               
                    صفحه

    آغاز خداشناسی، خودشناسی است…………………. 1

    خداجویی (چرا برای شناسایی آفریدگار جهان فکر و مطالعه می
    کنیم؟)   2

    آثار خداشناسی در زندگی ما…………………… 4

    خداشناسی از یک راه مطمئن……………………. 5

    انگیزه خداجویی…………………………….. 7

    انواع صفات خدا (چرا صفات خدا به دقت و احتیاط فراوان احتیاج
    دارد؟) 7

    چه راهی برای خداشناسی وجود دارد که مبتنی بر نوعی یافت درونی و
    وجدانی است؟……………………………………… 11

    چرا تفاوتی که خداوند در خلقت مخلوقات گذاشته است، ظلم به آنها
    محسوب نمی شود؟………………………………….. 14

    فلسفه آفرینش (هدف خدا از خلقت آفرینش چیست؟)……
    14    

    چه نفع و بهره ای از آفرینش نصیب موجودات می شود؟.. 15

    چرا خداوند درخلقت موجودات تفاوت قائل شده است؟…. 18

    چه قانونی سعادت بشر را تضمین می کند؟ ………… 19

    وضع قوانینی این چنین از عهده چه کسی ساخته است؟… 19

    رضای پروردگار را چگونه باید کسب کرد؟…………. 20

    خوف و رجاء………………………………… 21

    امتحان……………………………………. 22

    دعا………………………………………. 23

    شکر………………………………………. 23

     لطف……………………………………… 24

    آغاز خداشناسی، خود شناسی است

    خودشناسی چگونه است؟

     به چند نمونه از ویژگی های انسان التفات كنیدتا خالق را
    بهتر بشناسید

    1- هرگاه به این حقیقت واقف شود كه آدم خلیفه
    خدا بر روی زمین است یعنی آیینه تمام نمای صفات الهی است و هركس
    بخواهد خدا را ببیند می تواند او را كه ساخته شده و دست پرورده
    خداوند است مشاهده نماید چنین كسی خدای خود را خواهد شناخت.

    2- آدمی كه دربندگی پروردگار خود ثابت باشد
    خداوند به خود می بالد وبه هنر خویش تبریك می گوید و می فرماید:
    آفرین بر قدرت كامل بهترین آفریننده. چون كه خدا خودش بهتر می
    داند كه چه موجود عظیمی آفریده از این جهت به آفرینش خود تبریك می
    گوید.

    3- همچنین در آیات متعدد قرآن تصریح گردیده كه
    انسان مسجود ملائك است.

    4- در حدیث است كه بیان می کند: هركس خود را
    شناخت محققاً خدای خود را شناخته است.

    5- زمانی كه آدم بداند كه قلبش منزلگاه خدا است.

    6- آنگاه كه امانت و اختیار خداوند را در خود
    احساس نمود.

    7- موقعی كه فهمید و به یقین رسید كه خداوند
    چاشنی روح خود را در وجود او دمیده است ارزش وجودی خود را درك می
    كند و تقرب و نزدیكی خویش را با خالق یكتا حفظ نموده و پیوند
    بندگی را محكمتر نگه می دارد و از خودشناسی به خداشناسی پی می برد
    و این خودشناسی هرچه دقیقتر و عمیق تر گردد معرفت خداشناسی در
    انسان تقویت می شود.بنابراین می توان گفت همانطور كه قرآن كلام
    خدا است و پیامبر كلام خدا است انسان هم كلام خداوند است.پس آنكس
    كه جانشین خدا در زمین است خدا را می شناسد.آنكه وجودش كلمه خدا
    است با كلام خدا آشنا است. او كه قلبش جایگاه خدا است خدا را می
    شناسد.

    پس انسان با توجه به شناخت خویشتن و درون نگری خود به شرح فوق و
    اینكه دارای نیروهای خدادادی عقل و فطرت و قدرت خلاقیت و اختیار و
    انتخاب احسن است مسلماً به مرحله ای می رسد كه خالق یكتای خود را
    می بیند و می شناسد و تنها او را می پرستد.

    رسد آدمی به جایی كه بجز خدا نبیند بنگر كه تا چه حدّ است مكان
    آدمیت

    خدا جویى

    چرا براى شناسایى آفریدگار جهان فكر و مطالعه مى
    كنیم؟

    1- عشق به آگاهى و آشنایى به جهان هستى، در درون جان همه
    ما است.

    همه ما به راستى مى خواهیم بدانیم این آسمان بلندپایه، با
    اختران زیبایش، این زمین گسترده با مناظر دل فریبش، خود به
    خود به وجود آمده اند، یا این نقش هاى عجیب به دست
    نقاشى ماهر و توانا و چیره دست، كشیده شده است؟

    نخستین سؤالاتى كه در زندگى براى همه ما پیدا مى شود این است
    كه:

    از كجا آمده ایم؟ در كجا هستیم؟ و به
    كجا مى
    رویم؟

    و ما اگر پاسخ هاى این پرسش هاى سه گانه را بدانیم
    ؟ یعنى بدانیم آغاز زندگى ما از كجا شروع شده و سرانجام به كجا
    خواهیم رفت؟ و اكنون چه وظیفه اى داریم؟بنابراین نخستین چیزى
    كه ما را به دنبال خداجویى و شناسایى آفریننده جهان هستى
    مى فرستد، همان روح تشنه و جستوجوگر ما است.

    2- حس شكرگزارى

     ما هنگامى كه به این سفره گسترده آفرینش نگاه مى كنیم
    و انواع نعمت هایى كه در اختیار ما قرار دارد، چشمان بینا،
    گوش هاى شنوا، عقل و هوش كافى، نیروهاى مختلف جسمانى و
    روانى، انواع وسایل زندگى، و روزى هاى پاك و پاكیزه، در این
    سفره پهناور مى بینیم، بى اختیار به این فكر
    مى افتیم كه بخشنده این همه نعمت ها را بشناسیم، و اگر
    چه نیاز به تشكر ما نداشته باشد، در برابر او شكرگزارى كنیم و تا
    این كار را نكنیم، احساس ناراحتى و كمبود داریم و این دلیل دیگرى
    است كه ما را به دنبال شناسایى خدا مى فرستد.

    3- پیوند سود و زیان ما با این مسئله

    مذهب ها و مكتب هاى مختلف هر كدام ما را به سوى خود
    دعوت مى كند، ولى از آنجا كه سرنوشت ما، خوشبختى و بدبختى
    ما، پیشرفت و عقب افتادگى ما، به بررسى و انتخاب بهترین راه
    بستگى دارد، خود را ناگزیر مى بینیم كه در این باره فكر
    كنیم، راهى كه موجب پیشرفت و تكامل ما است انتخاب كنیم و از آنچه
    ما را به پرتگاه بدبختى و فساد و سیه روزى مى كشاند پرهیز
    نماییم. این نیز دلیل دیگرى است، كه ما را به مطالعه درباره
    آفریننده جهان هستى دعوت مى كند.

    آثار خداشناسى در زندگى ما

    1- خداشناسى و پیشرفت علوم

    عالم هستى همانند كتاب بزرگى است كه هر یك از موجودات آن كلمه یا
    جمله اى از آن را تشكیل مى دهد، از نظر یك فرد خداپرست
    همه ذرات این جهان قابل دقت است، یك انسان با ایمان در پرتو نور
    خداپرستى، با كنجكاورى خاصی به مطالعه اسرار آفرینش
    مى پردازد (و همین موضوع به پیشرفت علوم و دانش هاى
    انسانى كمك مى كند) زیرا او مى داند آفریننده این
    دستگاه، بى نهایت علم و قدرت دارد، و همه كارش روى حكمت و
    فلسفه است، بنابراین دقیق تر مطالعه مى كند،
    عمیق تر بررسى مى نماید تا اسرار آن را بهتر درك
    كند.خلاصه، خداپرستى وسیله پیشرفت علوم و دانشهاست.

    2- خداشناسى و تلاش و امید

    به هنگامى كه حوادث سخت و پیچیده در زندگى انسان رخ مى دهد،
    و درها ظاهرأ به روى او از هر سو بسته مى شود و احساس ضعف و
    ناتوانى و تنهایى در برابر مشكلات مى كند، ایمان به خدا به
    یارى او مى شتابد و به او نیرو مى دهد.آنها كه ایمان به
    خدا دارند خود را تنها و ناتوان نمى بینند، مأیوس
    نمى شوند، احساس ضعف و ناتوانى نمى كنند، چون قدرت خدا
    بالاتر از همه مشكلات است و همه چیز در برابر او سهل و آسان
    مى باشد.آنها با امید به لطف و حمایت و كمك پروردگار به
    مبارزه با مشكلات برمى خیزند و تمام نیروهاى خود را به كار
    مى گیرند و با عشق و امید به تلاش و كوشش ادامه مى دهند
    و بر سختى ها پیروز مى شوند.آرى ایمان به خدا تكیه گاه
    بزرگى براى انسان ها است.

    ایمان به خدا مایه استقامت و پایمردى است.ایمان به خدا نور امید
    را همیشه در دل ها زنده نگه مى دارد.

    3- خداشناسى و آرامش

    دانشمندان روان شناس مى گویند در زمان ما بیمارى روانى
    و ناراحتى روحى بیش از هر زمان دیگر است.و نیز مى گویند یكى
    از عوامل این بیمارى احساس نگرانى است، نگرانى از حوادث آینده،
    نگرانى از مرگ، نگرانى از جنگ و نگرانى از فقر و شكست.از جمله
    چیزهایى كه مى تواند نگرانى را از روح انسان دور كند ایمان
    به خدا است زیرا هر وقت عوامل نگرانى مى خواهد در روح او
    نفوذ كند ایمان به خدا آن را عقب مى راند.خدایى كه مهربان
    است، خدایى كه روزى دهنده است، خدایى كه از حالات بندگانش
    آگاه و هر گاه رو به سوى او آرند، به آنها كمك مى كند و از
    ناراحتى ها رهایى مى بخشد.به همین جهت مؤمنان واقعى
    همیشه احساس آرامش مى كنند و هیچگونه نگرانى در روح آنها
    نیست و چون كارشان براى خدا است اگر زیانى هم كنند جبرانش را از
    او مى طلبند و حتى در میدان جنگ لبخند بر لب دارند.

    قیمت فایل فقط 6,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    خداشناسى و آرامش
    ,
    آثار خداشناسی در زندگی
    ,
    انگیزه خداجویی


برچسب‌ها: بررسی,آغاز,خداشناسی,و,خودشناسی,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۱۹ توسط سامان سم دسته : نظر(0)

بررسی کاربرد ذخیره سازی سرما جهت پیک سایی

بررسی کاربرد ذخیره سازی سرما جهت پیک سایی

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • بررسی کاربرد ذخیره سازی سرما جهت پیک سایی
    بررسی کاربرد ذخیره سازی سرما جهت پیک ساییدسته:
    مکانیک

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 9 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 13

    ذخیره سازی سرما به استفاده از گرمای نهان ذوب یخ می تواند یكی از
    راه های پیك سایی و كم كردن دیماند انرژی همراه با كاستن هزینه
    های سرمایه ای و راهبری سیستمهای خنك كننده تراكمی باشد

    قیمت فایل فقط 5,000 تومان

    خرید

    كاربرد ذخیره سازی سرما جهت پیك سایی

    ذخیره سازی سرما به استفاده از گرمای نهان ذوب یخ می تواند یكی از
    راه های پیك سایی و كم كردن دیماند انرژی همراه با كاستن هزینه
    های سرمایه ای و راهبری سیستمهای خنك كننده تراكمی باشد .

    ذخیره سازی سرما قدمتی بیش از چها سال دارد لیكن در ایران كه برق
    نسبتاً ارزان می باشد اهمیت آن از جانب طراحان سیستمهای خنك كننده
    مورد توجه قرار نگرفته است . این روش بر پایه تولید یخ به وسیله
    سیستم خنك كننده در مواقعی كه بارشبكه حداقل بوده واستفاده از
    گرمای نهان ذوب آن در زمان اوج بار جهت رفع نیاز سیستم خنك كننده
    می باشد.

    این پروژه كه با دیاگرام تك خطی و نشان دادن مزایای اقتصادی و
    جزئیات دانش فنی آن به طراحان سیستمهای خنك كننده و مسئولین
    شركتهای تولید كننده برق می باشد . عمومیت دادن نتایج این پروژه
    به سیستمهای خنك كننده تراكمی می تواند قله مصرف برق را در
    تابستانها به زمانهای كم مصرف (نیمه های شب) منتقل نماید .این روش
    هزینه های سرمایه ای وراهبری سیستهای خنك كننده تراكمی را نیز تا
    حد قبول اقتصادی پایین می آورد .

    یكی از مسائل اساسی كه صنعت برق با آن روبرو است تامین برق
    مشتركین در ساعات اوج یا پیك بار می باشد . در ایران زمان اوج
    مصرف عموماً در ساعات اولیه شب بوده و مربوط به مصارف روشنایی است
    و در سایر ساعات مصرف انرژی الكتریكی كه به وجود آورنده پیك می
    باشد مربوط به روشنایی است كه امكان جابجایی آن به ساعات دیگرعملی
    نیست . مصرف كننده دیگر انرژی الكتریكی در ساعات پیك ، سیستمهای
    حرارتی وبرودتی ساختمانها می باشد. بررسی پیك بار در فصول چهار
    گانه سال نشان می دهد پیك مصرف انرژی الكتریكی مربوط به ماههای
    تابستان و به ویژه مرداد ماه است.

    توجه به نكات فوق نشان می دهد كه بار های برودتی ساختمانها در
    ایجاد پیك بار نقش عمده ای را داشته ضمن اینكه جابجایی آن با روش
    ذخیره ساز سرما امكان پذیر است .

    ذخیره سازی سرما

    كاربرد یخ به عنوان یك منبع ذخیره سرما از نظر اصول ترمودینامیكی
    روش شناخته شده پلاستیكی می باشد با توجه به ازدیاد بهای تولید
    انرژی الكتریكی و عدم صرف یكسان آن در شبانه روز و داشتن اوج مصرف
    از این روش می توان استفاده نمود و زمان اوج مصرف انرژی الكتریكی
    را به نفع تولید كنندگان انرژی الكتریكی جابجا كرد و دیماند برق
    مورد نیاز ساختمانهای اداری و تجاری را تقلیل داد كه نتیجه آن كم
    كردن هزینه های اولیه نصب تاسیسات برودتی ساختمان و همچنین هزینه
    های كاربردی آن می باشد .

    در این روش دستگاه خنك كننده كمپرسوری  Water chiller در شب
    یا بعد از زمان اوج مصرف هنگامی كه مصرف انژی الكتریكی ساختمان
    حداقل می باشد یخ تولید كرده و در مخزن یا مخزنهای مشابه ذخیره می
    كنند (80 كیلو كالری  به ازای هر كیلو گرم یخ ایجاد شده )
    ودر روز بعد كه ساختمان كه نیاز به خنك كردن وارد عمل شده و قسمتی
    یا تمام بار پیك ساختمان را بسته به حجم مخزن انتخابی تامین می
    كند بكار گیری مخزن ذخیره سرما نه تنها می تواند هزینه راه بری
    ساختمان را از نظر انرژی الكتریكی كاهش دهد بلكه هزینه های سرمایه
    های تاسیسات مورد نیاز ساختمانهای جدیدی كه بر این مبنا طراحی
    شوند را تا حد نصف تقلیل می دهد . از مزایای  دیگر این
    جابجایی كه در اصطلاح كه به ان پیك سایی می گویند این است كه
    مشكلات بهره برداری (Operation) نیروگاه ها در ساعات كم باری را
    نیز تقلیل می دهد .

    انواع سیستمهای ذخیره ساز سرما

    سیستمهای ذخیره ساز سرما بر اساس نحوه ذخیره سازی سرما به دو دسته
    تقسیم        می شوند :

    الف )  ذخیره سازی با به كار گیری گرمای نهان ذوب یا phase
    change

    ب ) ذخیره سازی با به كار گیری تغییر گرمای محسوس یا sensible
    heat

    ماده به كار گیر ی شده در سیتمهای ذخیره ساز سرما آب می باشد كه
    در ان گرمای نهان ذوب یخ ذخیره شده 80 كیلوكالری بر لیتر وگرمای
    محسوس آن 1كیلو كالری در نظر گرفته می شود .

    سیستمهای ذخیره سرما را برمبنای عملكرد آن نیز به دو گروه تقسیم
    می كنند :

    گروه 1- سیستم ذخیره سازی جزئی یا partial storage

    گروه 2 : سیستم ذخیره سازی كامل یا full storange

    كه در آنها یا بخشی از بار زمان پیك یا تمام بار زمان پیك ذخیره
    می شود .

    بنابراین در حالت كلی می توان به چهار نوع سیستم ذخیره سازی سرما
    اشاره نمود :

            ·
    ذخیره سازی جزئی با به كارگیری گرمای نهان ذوب یخ
    :

    در این روش فقط بخشی از بار سرمایی زمان پیك با كار چیلر تامین می
    شود .

           
    ·
    ذخیره سازی كامل با به كارگیری گرمای نهان ذوب
    یخ :

    در این روش تمام بار سرمایی ساعت پیك با كار چیلر در ساعات غیر
    پیك (نیمه شب) به وسیله یخ سازی در مخزن سرما ذخیره شده و در
    ساعات پیك چیلر اصلی خاموش و بار سرمایی ساختمان از مخزن ذخیره
    ساز تامین می شود . در این روش ظرفیت چیلر ومخازن ذخیره سرما
    متفاوت از روش قبلی می باشد.

            ·
    ذخیره سازی جزئی با به گاری گیری گرمای محسوس آب
    :

    در این روش آب مخزن ذخیره سازی سرما تا 3 درجه سانتی گراد در
    ساعات غیر پیك سرد  و در مخزن كه عموماً استخر گونه با عایق
    كافی است ذخیره شده و در ساعات پیك بخشی از بار ساختمان را تاین
    می كند . با توجه به پایین بودن گرمای محسوس آب 1كیلو كالری بر
    لیتر درمقایسه با گرمای نهان انجماد یخ ، حجم مخزن ذخیره سرما به
    مراتب بزر تر از مخزن ذخیره یخ می باشد .

            ·
    ذخیره سازی كامل با به كار گیری گرمای محسوس آب
    :

    در این روش تمام بار سرمایی پیك بار چیلر در ساعات غیر پیك
    (عموماً نیمه های شب) به وسیله سرد كردن آب مخزن سرما تا 3 درجه
    سانتیگراد به صورت سرمای محسوس آب در مخزن ذخیره شده و این سرمای
    ذخیره شده در ساعات پیك بار سرمای مورد نیاز ساختمان را تامین می
    نمایند.

    انتخاب سیستم ذخیره سازی سرما

    سیستمهای چهار گانه مذكور از نظر جزئیات فنی ، اقتصادی و مصارف
    انرژی الكتریكی با یكدیگر متفاوت می باشند . اما سیستمهای ذخیره
    سازی كه در آن از گرمای نهان ذوب یخ گرمای با گرمای محسوس آب كه
    80 به 1 می باشد كم حجم تر بوده و به فضای كمتری جهت مخازن نیاز
    می باشد ضمناً سیستم ذخیره سازی جزئی با مخزن یخ جهت مصرف كننده
    كم هزینه تر از سیستم ذخیره سازی كامل می باشد .

    محاسبات اقتصادی برای هر ساختمان می تواند راهگشای انتخاب نوع
    ذخیره سازی باشد .

    عموماً در ساختمان های قدیمی كه بازسازی و سطح زیر بنای آنها
    اضافه می شود روش ذخیره سازی جزئی مقرون به صرفه است . زیرا نیازی
    هافزون ظرفیت چیلرها نبوده و اضافه نمود مخزن ذخیره سرما می تواند
    پاسخگویی بار اضافی ناشی از توسعه ساختمان باشد .

    قیمت فایل فقط 5,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    بررسی كاربرد ذخیره سازی سرما جهت پیک سایی
    ,
    ذخیره سازی سرما
    ,
    انواع سیستمهای ذخیره ساز سرما


برچسب‌ها: بررسی,کاربرد,ذخیره,سازی,سرما,جهت,پیک,سایی,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۱۵ توسط سامان سم دسته : نظر(0)

بررسی تحقیق برای درس تاسیسات تبرید

بررسی تحقیق برای درس تاسیسات تبرید

 براي توضيحات بيشتر و دانلود کليک کنيد

 

 

 

  • بررسی تحقیق برای درس تاسیسات تبرید
    بررسی تحقیق برای درس تاسیسات تبریددسته:
    مکانیک

    بازدید: 1 بار
    فرمت فایل: doc
    حجم فایل: 19 کیلوبایت
    تعداد صفحات فایل: 46

    گرمایش و سرمایش ساختمانها در ایران در پنجاه سال گذشته سیر
    تكاملی قابل توجهی را طی كرده است این سیر شامل گرمایش از طریق
    كرسی با استفاده از خاكه ذغال ، بخاری یا گرم كننده های نفت سوز
    با دودكش و بخاری های گاز سوز با دودكش برای هر یك از اتاقهای
    مورد استفاده ساختمان و گرمایش مركزی با استفادهاز نفت گاز یا گاز
    طبیعی و بالاخره آب گرم در یك مركز و گرمایش

    قیمت فایل فقط 9,000 تومان

    خرید

    پمپ هاب حرارتی – سیستم های حرارتی سازگار با محیط
    زیست

    مقدمه

    گرمایش و سرمایش ساختمانها در ایران در پنجاه سال گذشته سیر
    تكاملی قابل توجهی را طی كرده است . این سیر شامل گرمایش از طریق
    كرسی با استفاده از خاكه ذغال ، بخاری یا گرم كننده های نفت سوز
    با دودكش و بخاری های گاز سوز با دودكش برای هر یك از اتاقهای
    مورد استفاده ساختمان و گرمایش مركزی با استفادهاز نفت گاز یا گاز
    طبیعی و بالاخره آب گرم در یك مركز و گرمایش اتاقهای مورد استفاده
    به كمك رادیاتور یا فن كویل بوده است .

    سیر سرمایش ساختمانها نیز شامل مراحل زیر بوده است . باز گرداندن
    در و پنجره های ساختمان و اجازه بر قراری جریان هوا در مواقعی كه
    دمای هوای بیرون كمتر از دمای هوای اتاقهاست و یا جریان هوا می
    تواند به خنك كردن بدن ساكنان ساختمان كمك كند ، استراحت در سایه
    درختان حیاط در روز ، گذراندن روزهای بسیار گرم در زیر زمین ها و
    شبها در بالای بامها ، استفاده از بادبزنهای دستی ، استفاده از
    بادبزنهای برق رومیزی یا سقفی در اتاقها ، استفاده از كولرهای آبی
    ، استفاده از كولرهای گازی نوع تراكمی برای هر یك از اتاقهای مورد
    استفاده ،استفاده از سرمایش مركزی به كمك چیلر های تراكمی و جذبی
    وتولید آب سرد در یكمركز و خنك كردن یا سرمایش اتقاهای مورد
    استفاده به كمك فن كویل .

    امروزه تقریباً تمامی ساختمانها گرمایش خود را با استفاده از
    سوختهای فسیلی و آب یا هوای گرم در اتاقها و سرمایش خود را كمك
    كولرهای آب و تولید هوای خنك ولی مرطوب تامین می كنند . در ساعاتی
    از شبانه روز در تابستان كه دما و رطوبت نسبی هوا بالاست (و تعداد
    این ساعات با تغییرات اقلیمی كره زمین در حال افزایش است )
    كولرهای آبی قادر به تامین آسایش برودتی ساكنان بسیاری از شهرهای
    ایران نیستند .از این نظر بسیاری از ساختمانها ، بویژه برجها ، از
    دستگاههای تبرید تراكمی و یا جذبی برای تولید برودت در تابستان
    استفاده می كنند .

    بسیاری از شركتهای تاسیساتی اقدام به ساخت دستگاههای تبرید جذبی –
    با استفاده از گاز طبیعی موجود در شهرها – در ظرفیتهای پایین برای
    آپارتمانها كرده اند . این اقدام كه سوزاندن گاز را در طول سال در
    شهرها افزایش میدهد باعث افزایش آلودگی محیط زیست می شود . به
    علاوه دستگاههای تبرید جذبی در مقایسه با انواع تراكمی ، دارای
    ضریب كارایی بسیار پایین تری هستند و برای تولید مقدار معینی
    برودت ، ارنژی بیشتری نسبت به سیستم ها یتبرید تراكمی مصرف می
    كنند و چنانچه كندانسور آنها با آب خنك می شود نیاز به آب بیشتری
    در برج خنك كن دارند كه در كشور كم آبی مانند ایران این موضوع
    مسائل مربوط به مصرف زیاد آب را به همراه دارد .

    استفاده از پمپ های حرارتی برای سرمایش و گرمایش
    ساختمانها

    با استفاده از پمپ های حرارتی نوع تراكمی می توان برودت مورد نیاز
    را در زمستان تامین و از آلوده تر شدن محیط زیست نیز جلوگیری كرد
    . استفاده از پمپ های  حرارتی را می توان مدرت ترین و از نظر
    حفاظت محیط زیست بهترین روش برای تامین نیاز برودتی و حرارتی
    ساختمانها دانست . در ارتباط با اثرات زیست محیطی استفاده از پمپ
    های حرارتی می توان گفت كه با جایگزین سوختهای فسیلی با برق ،
    مصرف سوختهای فسیلی در شهرها و آلودگی هوا (كه به خصوص در
    زمستانها به دلیل وارانگی هوا به حد بحرانی خود می رسد )كاهش می
    یابد.

    بررسی مختصر كارایی پمپ های حرارتی از نوع
    تراكمی

    پمپ حرارتی یك دستگاه تبرید است كه از حرارت دفع شده در كندانسور
    برای گرمایش ساختمان استفاده می كند و این عمل ازمنبع دمای پایین
    و انتقال حرارت به منبع دمای بالا انجام می شود . طرح پمپ حرارتی
    دفع شده در كندانسور را برای گرمایش ساختمان امكان پذیر كند و این
    در حالی است كه همین سیستم از برودت تولید شده در اوپراتور برای
    خنك كردن ساختمان در تابستان استفاده می كند . لازم است اضافه شود
    كه در بعضی از كاربردهای خاص ، پمپ حرارتی ممكن است بتواند به طور
    همزمان سرمایش و گرمایش مورد نیاز قسمتهای مختلف یك ساختمان را
    تامین كند.

    منابع انرژی در پمپ های حرارتی ، منابع حرارتی ای هستند كه پمپ
    حرارتی می تواند انرژی حرارتی مورد نیاز اوپراتور خود را از انها
    بگیرد. پمپ های حرارتی می تواند از منابع حرارتی مختلف مانند هوا
    ، آبهای جاری ، انرژی خورشیدی و حتی آب دور ریخته شده در هنگام
    استحمام و سایر شستشوها استفاده كند . لذا پمپ های حرارتی را می
    توان علاوه بر حسب سیكل ترمودینامیكی آنها ، بر حسب منابع حرارتی
    نیز تقسیم بندی كرد .

    یك پمپ حرارتی كه از هوای محیط به عنوان منبع انرژی استفاده می
    كند . اجزا اصلی این سیستم شامل كمپرسور ،‌كندانسور ،‌اوپراتور ،
    شیر انبساط یا لوله های مویی و شر چهار راهه است .

    هنگام كار به عنوان پمپ حرارتی ،شیر چهار راهه به گونه ای تنظیم
    می شود كه كه بخار فوق اشباع كه از كمپرسور خارج می شود كه بخار
    فوق اشباع كه از كمرسور خارج می شود . ابتدا وارد مبدل حرارتی
    داخل ساختمان        می شود و
    در طی فرایند تقطیر ، حرارت انتقال یافته را به داخل ساختمان
    اراسال می كند و سپس مایع مبرد به طرف لوله مویی جریان می یابد.
    در این حالت شیر یك طرفه در خط بالایی ، مانع از جریان یافتن مبرد
    از طریق این خط شده و مایع مبرد از طریق خط پایینی جریان می یابد
    . سپس مبرد فشار پایین و سرد وارد مبدل حرارتی بیرون از ساختمان
    شده و در حین فرایند تبخیر ، انرژی حرارتی مورد نیاز خود را از
    هوای بیرون جذب كرده و سپس به طرف قسمت مكش كمپرسور هدایت می شود
    .

    در فصل تابستان به منظور معكوس كردن جهت سیكل ، شیر چهار راهه به
    گونه ای تنظیم می شود كه ابتدا بخار داغ خروجی از كمرسور وارد
    مبدل حرارتی خارج از ساختمان می شود و در حین فرایند تقطیر ،
    انرژی حرارتی خود را به هوای محیط منتقل می كند . در این مرحله
    شیر یك طرفه در خط پایینی مانع از جریان یافتن مبرد از طریق خط
    بالایی جریان می یابد . سپس مبرد فشار پایین و سرد وارد می یابد .
    سپس مبرد فشار پایین و سرد وارد مبدل حرارتی داخل ساختمان می شود
    و حرارت را از محیط داخل جذب می كند . وجود دو شیر انبساط یا لوله
    مویی در پمپ حرارتی ضروری است زیرا با توجه به انكه اختلاف فشار
    بین دو مبدل حرارتی در فصل زمستان بیشتر از فصل تابستان است
    بنابراین لوله موی ای كه برای فصل زمستان طراحی شده است نمی تواند
    عملكرد مناسبی در فصل تابستانه داشته باشد .

    قیمت فایل فقط 9,000 تومان

    خرید

    برچسب ها :
    پمپ های حرارتی سیستم های حرارتی سازگار با محیط زیست
    ,

    بررسی مختصر كارایی پمپ های حرارتی از نوع تراكمی
    ,
    بررسی تحقیق برای درس تاسیسات تبرید


برچسب‌ها: بررسی,تحقیق,برای,درس,تاسیسات,تبرید,
+ نوشته شده در جمعه ۱۹ آبان ۱۳۹۶ساعت ۰۶:۱۳ توسط سامان سم دسته : نظر(0)